जन्मसिद्ध नागरिकताबारे अमेरिकी सर्वोच्चले आज निर्णय गर्ने

अमेरिका। अमेरिकाभित्र जन्मेका प्रत्येक बालबालिकाहरु स्वत: अमेरिकाको जन्मसिद्ध नागरिक हुन्छन् कि हुन्नन् भन्ने कुराको फैसला शुक्रबार साँझ हुने भएको छ ।

यस विषयमा गत मे १५ मा सर्वोच्च अदालतले सुनुवाइ गरेको थियो । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पका अधिवक्ताहरुले सर्वोच्चका नौ जना न्यायाधीशहरुसमक्ष आफ्नो दलील पेस गरेको थिए ।

अमेरिकी समाचारपत्रका अनुसार, अमेरिकाको सर्वोच्च अदालतले अमेरिकी समय अनुसार शुक्रबार साँझसम्ममा यसको निर्णय दिने भएको छ । अमेरिकाको संविधानको १४ औँ संशोधनमा केही अपवादलाई छोडेर अमेरिकाभित्र जन्मने प्रत्येक बालबालिकाहरु स्वत: अमेरिकाको जन्मसिद्ध नागरिक हुने व्यवस्था गरिएको छ ।

विगत एक सय ५७ वर्षदेखि चल्दै आएको यो संवैधानिक व्यवस्थामाथि वर्तमान राष्ट्रपति ट्रम्प अनुदार थिए। त्यसैले उनले यो व्यवस्थालाई खारेज खारेज गर्न राष्ट्रपति भएको पहिलो दिनमै कार्यकारी निर्देशन जारी गरेको थिए । तर तल्लो अदालतले ट्रम्पको यो निर्देशनमाथि चुनौती दिँदै राष्ट्रपतिको यो कदम असंवैधानिक छ भनेर रोकेपछि यो मुद्दा सर्वोच्चमा पुगेको थियो ।

राष्ट्रपति ट्रम्प जन्मसिद्ध नागरिक हुने व्यवस्थामाथि परिवर्तन गर्न चाहनुहुन्छ । उनको भनाइ छ स्वत: नागरिक हुनका लागि अमेरिकामा जन्मेको बच्चाको बाबु वा आमामध्ये एकजनासँग कम्तीमा पनि अमेरिकाको नागरिक वा ग्रिन कार्ड हुनुपर्छ । संविधानमा भएको १४ औँ संशोधन दासहरुसँग मात्र केन्द्रित भएकाले अहिलेको समयमा पनि त्यही अवस्था भइराख्न नहुने उनको तर्क छ । यदि यो तरिकाले हेर्ने हो भने हामी मुद्दा जित्छौँ उनी भन्न्छन् ।

तर ट्रम्पको यो विवादास्पद कदमलाई लिएर अमेरिका विभाजित भएको थियो । कुनै राज्यले यसको समर्थन गरेका थिए भने केही सङ्घीय तथा राज्य न्यायाधीशहरुले संविधानमाथिको यो हमला सैह्य नहुने चेतावनी दिँदै यसलाई अस्वीकृत गरेका थिए । त्यसपछि यो मुद्दा सर्वोच्च पुगेको हो र यसको निर्णय आज हुने भएको हो ।

यो निर्णय कस्तो आउला र के आउला भन्ने खुल्दुली आम जनमानसमा छ । सर्वोच्चले ट्रम्पको कदममा समर्थन जनायो भने अब जन्मने बालबालिकाका लागि मात्र यो नियम लागू हुने जनाएको छ ।