वायु प्रदूषणले धूम्रपान नगर्नेहरूमा फोक्सोको क्यान्सर बढाउँदै : अध्ययन

पेरिस । मङ्गलबार प्रकाशित एक अध्ययन अनुसार वायु प्रदूषणले धूम्रपान नगर्नेहरूमा फोक्सोको क्यान्सरको सबैभन्दा सामान्य रूप बढाउँदै छ, । यसले विशेष गरी महिला र दक्षिणपूर्वी एसियाका मानिसहरूलाई कडा असर गरिरहेको छ ।

फोक्सोको क्यान्सर यस रोगको सबैभन्दा सामान्य रूप हो । सन् २०२२ मा २५ लाख मानिसको निदान भएको विश्व क्यान्सर दिवसमा ल्यान्सेट रेस्पिरेटरी मेडिसिन जर्नलमा प्रकाशित अध्ययनले भनेको छ । तीमध्ये धेरैजसो पुरुष थिए तर महिलाहरूमा करिब १० लाख केसको बढ्दो हिस्सा थियो । चिनियाँ वित्त पोषित यस अध्ययनका लेखकहरूका अनुसार फोक्सोको क्यान्सरको एक प्रमुख उप-प्रकार-एडेनोकार्सिनोमा-१८५ देशमा महिलाहरूमा प्रमुख बनेको छ । “वायु प्रदूषणलाई एक महत्त्वपूर्ण कारक मान्न सकिन्छ जसले आंशिक रूपमा एडेनोकार्सिनोमाको उदाउँदो प्रबलतालाई व्याख्या गर्दछ, यो विश्वव्यापीरूपमा कहिल्यै धूम्रपान नगर्ने मानिसहरूमा फोक्सोको क्यान्सरको ५३-७० प्रतिशत मामिलाहरूका लागि जिम्मेवार छ”, अध्ययनले भन्यो ।

उनीहरूले यो सन् २०२० देखि २०२२ सम्म पुरुष र महिला दुवैमा बढेको पाएका छन् । यसमा महिलाहरूमा सबैभन्दा उच्च स्तर थियो जहाँ यो १० मध्ये छ वटा मामिलामा रहेको थियो । “विश्वका धेरै देशमा धूम्रपानको प्रचलन घट्दै गएसँगै धूम्रपान नगरेका मानिसहरूमा फोक्सोको क्यान्सरको अनुपात बढेको छ”, अनुसन्धानकर्ताहरूले भनेका छन्, “धूम्रपान नगरेका मानिसहरूमा फोक्सोको क्यान्सर विश्वभर क्यान्सर-सम्बन्धित मृत्युको पाँचौँ प्रमुख कारण हुने अनुमान गरिएको छ, जुन लगभग पूर्णरूपमा एडेनोकार्सिनोमाका रूपमा र धेरैजसो महिला र एसियाली जनसङ्ख्यामा देखापर्छ ।” 

अध्ययनले विश्व स्वास्थ्य सङ्गठन लगायतका मनिटरहरूको डाटामा आधारित साङ्ख्यिकीय अनुसन्धान प्रस्तुत गरेको छ । अनुसन्धानकर्ताहरूले वायु प्रदूषणसँग सम्बन्धित एडेनोकार्सिनोमाको सबैभन्दा उच्च स्तर पूर्वी एसिया, विशेषगरी चीनमा पत्ता लागेको बताए । “तातो र खाना पकाउनका लागि घरायसी ठोस इन्धन जलाउने जोखिमले चिनियाँ महिला गैर-धूम्रपानकर्ताहरूमा फोक्सोको क्यान्सरको कारक हुन सक्छ”, उनीहरूले भने ।