काठमाडौं ।माया मुखले भनिरहनुपर्ने कुरा मात्र होइन । धेरैपटक प्रेम शब्दमा भन्दा व्यवहारमा बढी देखिन्छ । विशेषगरी कतिपय पुरुष आफ्ना भावना खुलेर व्यक्त गर्न हिचकिचाउँछन् । ‘म तिमीलाई माया गर्छु’ भन्न नसके पनि उनीहरूको व्यवहारले भने त्यो भावना प्रस्ट देखाइरहेको हुन सक्छ ।
साँचो प्रेममा ठूला–ठूला वाचा र आकर्षक शब्दभन्दा साना–साना व्यवहारको भूमिका ठूलो हुन्छ । तपाईंको खुसीमा खुसी हुनु, दुःखमा साथ दिनु, तपाईंको निर्णयको सम्मान गर्नु र तपाईंलाई बदल्न खोज्नुको सट्टा स्वीकार गर्नुजस्ता व्यवहार प्रेमका बलिया संकेत हुन सक्छन् ।
तर याद राख्नुपर्ने कुरा के हो भने कुनै एक व्यवहार मात्र देखिँदैमा कसैले साँचो प्रेम गर्छ भन्ने निष्कर्ष निकाल्न सकिँदैन । सम्बन्धमा निरन्तरता, सम्मान, विश्वास र पारस्परिक समझदारी पनि उत्तिकै महत्त्वपूर्ण हुन्छ ।
त्यसो भए साँचो प्रेम गर्ने पुरुषले कस्ता व्यवहार देखाउन सक्छन् ?
१. तपाईंका साना–साना कुरा पनि सम्झिरहन्छन्
तपाईंले सामान्य कुराकानीका क्रममा भनेको सानो कुरा उसले सम्झिरहेको हुन्छ भने त्यसले तपाईंको कुरा उसले ध्यान दिएर सुनेको संकेत दिन सक्छ ।
तपाईंलाई के मन पर्छ ? के मन पर्दैन ? कुन कुरा गर्दा तपाईं खुसी हुनुहुन्छ ? कुन कुराले तपाईंलाई दुःखी बनाउँछ ? यस्ता कुरामा उसले ध्यान दिन सक्छ ।
तपाईंले केही समयअघि आफूलाई मन पर्ने कुनै खानेकुरा, ठाउँ वा सामान्य कुरा बताउनुभएको थियो भने उसले त्यसलाई सम्झेर पछि त्यहीअनुसार व्यवहार गर्न सक्छ ।
प्रेममा यस्ता साना कुरा नै धेरै अर्थपूर्ण हुन्छन् ।
किनकि कसैलाई ध्यान दिएर सुन्नु भनेको उसको उपस्थितिलाई महत्त्व दिनु पनि हो ।
तर यो कुरा एकतर्फी हुनुपर्दैन । स्वस्थ सम्बन्धमा दुवैले एकअर्काका कुरा सुन्ने र सम्झिने प्रयास गर्छन् ।
२. तपाईंको विचार र निर्णयको सम्मान गर्छन्
साँचो प्रेममा अधिकारभन्दा सम्मान ठूलो हुन्छ ।
तपाईंलाई माया गर्ने व्यक्तिले तपाईंको जीवन आफ्नै इच्छाअनुसार चलाउन खोज्नु हुँदैन । तपाईंको निर्णयमा आफ्नो विचार राख्न सक्छ, सुझाव दिन सक्छ, तर अन्तिम निर्णयमा तपाईंको स्वतन्त्रतालाई सम्मान गर्छ ।
ठूला निर्णय गर्नुअघि तपाईंको राय सोध्नु, तपाईंको काम र लक्ष्यलाई महत्त्व दिनु तथा तपाईंको सफलतामा खुसी हुनु स्वस्थ सम्बन्धका सकारात्मक संकेत हुन् ।
‘तिमीले यही गर्नुपर्छ’ भन्ने दबाब र ‘तिमीलाई के लाग्छ ?’ भन्ने सम्मानबीच ठूलो अन्तर हुन्छ ।
त्यसैले प्रेममा नियन्त्रण होइन, सहकार्य खोज्नु महत्त्वपूर्ण हुन्छ ।
३. कठिन समयमा पनि तपाईंको साथ छोड्दैनन्
खुसीको समयमा साथ दिन सजिलो हुन्छ ।
घुम्न जान, रमाइलो गर्न वा राम्रो समाचारमा खुसी हुन धेरैलाई गाह्रो हुँदैन । तर वास्तविक सम्बन्धको परीक्षा कठिन समयमा हुन सक्छ ।
तपाईं बिरामी हुँदा, मानसिक रूपमा कमजोर महसुस गर्दा, परिवारमा समस्या पर्दा वा जीवनमा कुनै कठिन परिस्थिति आउँदा उसले तपाईंलाई कसरी व्यवहार गर्छ भन्ने कुरा महत्त्वपूर्ण हुन्छ ।
साँचो प्रेम गर्ने व्यक्ति तपाईंको समस्या आफैं समाधान गर्न नसके पनि तपाईंलाई एक्लो महसुस हुन नदिन प्रयास गर्न सक्छ ।
कहिलेकाहीँ समाधानभन्दा पनि साथ महत्त्वपूर्ण हुन्छ ।
‘म छु, चिन्ता नगर’ भनेर भन्नु मात्र होइन, आवश्यक पर्दा समय दिनु, कुरा सुन्नु र तपाईंलाई हौसला दिनु प्रेमको व्यवहारिक रूप हुन सक्छ ।
४. तपाईंको सुरक्षाभन्दा आफ्नो अधिकार ठूलो ठान्दैनन्
प्रेम गर्ने व्यक्तिले तपाईंको सुरक्षाको चिन्ता गर्नु स्वाभाविक हुन सक्छ ।
राति ढिलो घर फर्किँदा सुरक्षित पुग्नुभयो कि पुग्नुभएन भनेर सोध्नु, अप्ठ्यारो अवस्थामा सहयोग गर्नु वा तपाईंलाई असहज लागिरहेको अवस्थामा साथ दिनु उसको ख्यालको संकेत हुन सक्छ ।
तर यहाँ एउटा महत्त्वपूर्ण सीमा बुझ्नुपर्छ ।
ख्याल र नियन्त्रण एउटै कुरा होइन ।
‘सुरक्षित पुग्यौ ?’ भनेर सोध्नु र ‘कहाँ गयौ, कससँग थियौ, फोन किन उठाइनौ ?’ भन्दै लगातार निगरानी गर्नु फरक व्यवहार हुन् ।
साँचो प्रेमले सुरक्षा दिन्छ, तर स्वतन्त्रता खोस्दैन ।
विश्वास भएको सम्बन्धमा चिन्ता हुन्छ, तर अनावश्यक शंका र नियन्त्रणलाई प्रेमको नाम दिन मिल्दैन ।
५. आफ्नो भविष्यको योजनामा तपाईंलाई पनि स्थान दिन्छन्
कुनै सम्बन्धलाई गम्भीर रूपमा लिएको छ कि छैन भन्ने बुझ्ने अर्को आधार भविष्यप्रतिको उसको दृष्टिकोण हुन सक्छ ।
यदि उसले आफ्नो भविष्यका योजना बनाउँदा तपाईंलाई पनि त्यसको हिस्सा मान्छ भने उसले सम्बन्धलाई महत्त्व दिएको हुन सक्छ ।
परिवार, करिअर, बसाइँसराइ, आर्थिक योजना वा जीवनका अन्य ठूला निर्णयबारे कुरा गर्दा तपाईंको विचार जान्न खोज्नु सम्बन्धप्रतिको गम्भीरताको संकेत हुन सक्छ ।
उसले तपाईंलाई आफ्ना नजिकका साथी र परिवारसँग परिचय गराउन चाहन सक्छ । तपाईंको सफलतालाई आफ्नो प्रतिस्पर्धा नठानी खुसी मनाउन सक्छ ।
तर प्रेमको प्रमाण केवल ‘भविष्यमा तिमी नै छौ’ भन्ने शब्द होइन ।
भविष्यको योजनामा एकअर्कालाई स्थान दिनुका साथै वर्तमानमा पनि सम्मान, विश्वास र जिम्मेवारी देखिनु आवश्यक हुन्छ ।
६. तपाईंलाई बदल्न खोज्नुको सट्टा बुझ्ने प्रयास गर्छन्
कोही पनि पूर्ण हुँदैन ।
हरेक व्यक्तिका आफ्ना कमजोरी, बानी, स्वभाव र कमीकमजोरी हुन्छन् । सम्बन्धमा यी सबै कुरा देखिन्छन् ।
माया गर्ने व्यक्तिले तपाईंका कमजोरी देखेर तपाईंलाई अपमानित गर्ने, अरूसँग तुलना गर्ने वा आफ्नो इच्छाअनुसार परिवर्तन गराउने प्रयास गर्नुभन्दा तपाईंलाई बुझ्ने प्रयास गर्न सक्छ ।
तपाईं रिसाउँदा किन रिसाउनुभयो भनेर बुझ्न खोज्नु, गल्ती हुँदा संवाद गर्नु र समस्या आएपछि मिलेर समाधान खोज्नु स्वस्थ सम्बन्धका संकेत हुन् ।
तर ‘तिमी जस्तो छौ त्यस्तै स्वीकार गर्छु’ भन्नुको अर्थ गलत व्यवहारलाई सधैं सहनु पनि होइन ।
प्रेममा स्वीकारसँगै सुधारको ठाउँ पनि हुन्छ । दुवैले एकअर्कालाई सम्मान गर्दै आफ्नो कमजोरी सुधार्ने प्रयास गर्नु स्वस्थ सम्बन्धको आधार हो ।
अन्त्यमा, प्रेम शब्दभन्दा धेरै ठूलो कुरा हो
साँचो प्रेमलाई एउटा व्यवहार वा एउटा वाक्यबाट नाप्न सकिँदैन ।
कसैले तपाईंका कुरा सम्झियो भन्दैमा ऊ प्रेममा छ भन्ने निश्चित हुँदैन । कसैले उपहार दियो भन्दैमा ऊ जीवनभर तपाईंको साथमा रहन्छ भन्ने पनि हुँदैन ।
प्रेमको वास्तविकता समयसँगै देखिन्छ ।
के उसले तपाईंको सम्मान गर्छ ?
के तपाईंको कुरा सुन्छ ?
के तपाईंको स्वतन्त्रतालाई स्वीकार गर्छ ?
के कठिन समयमा साथ दिन्छ ?
के तपाईंको सफलतामा खुसी हुन्छ ?
के समस्या पर्दा भाग्नुको सट्टा संवाद गर्छ ?
यी प्रश्नको उत्तरले सम्बन्धको वास्तविक स्वरूप बुझ्न धेरै सहयोग गर्न सक्छ ।
सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण कुरा—साँचो प्रेममा डरभन्दा विश्वास, नियन्त्रणभन्दा सम्मान र देखावटीभन्दा निरन्तर व्यवहार ठूलो हुन्छ ।
यदि तपाईंको जीवनमा यस्तो व्यक्ति हुनुहुन्छ जसले तपाईंलाई केवल खुसी हुँदा होइन, कमजोर हुँदा पनि साथ दिन्छ, तपाईंको निर्णयको सम्मान गर्छ र तपाईंलाई आफ्नो इच्छाअनुसार बदल्न खोज्दैन भने त्यस्तो सम्बन्धको कदर गर्नुहोस् ।
किनकि प्रेम ‘म तिमीलाई माया गर्छु’ भन्ने शब्दमा मात्र हुँदैन ।
प्रेम त त्यो व्यवहार हो, जुन शब्द नबोली पनि मनले महसुस गर्न सक्छ।
प्रतिकृया लेख्नुहोस्: