मैले सदन चलाउन सकिनँ भन्ने हल्ला गलत होः उपसभामुख ठाकुर

काठमाडौं । रुबी कुमारी ठाकुर प्रतिनिधिसभाको उपसभामुख बनेको एक महिना मात्रै भएको छ । राजनीतिमा भर्खरै प्रवेश गरेकी मधेशकी एक युवती अचानक देशको उच्च संवैधानिक पदमा पुग्दा धेरैका लागि त्यो अनपेक्षित घटना थियो ।

उपसभामुख ठाकुर आफैं पनि आफ्नो यात्रालाई “भाग्य” सँग जोडेर हेर्छिन् । उनी कुनै राजनीतिक परिवारबाट आएकी होइनन् । लामो राजनीतिक अनुभव पनि छैन । हर्क साम्पाङले श्रम–संस्कृति पार्टीको बन्दसूचीमा मधेशी महिलाको समूहबाट उनको नाम राखेका थिए । त्यसपछि लैंगिक र जातीय सन्तुलन मिलाउने क्रममा उनी सांसद बनिन् । पछि राजनीतिक समीकरण मिल्दै जाँदा उपसभामुखको कुर्सीसम्म पुगिन् । तर पदसँगै चुनौती पनि थपिएका छन् ।

‘उपसभामुख भएपछि पार्टीसँग दूरी बढ्यो’

उपसभामुख बनेपछि संवैधानिक व्यवस्थाअनुसार उनको पार्टीगत भूमिका समाप्त भयो । त्यसयता उनलाई राजनीतिक रूपमा केही एक्लोपन महसुस हुन थालेको छ ।

प्रधानन्यायाधीश सिफारिसका विषयमा उनले प्रधानमन्त्री बालेन साहको पक्षमा उभिएको आरोप लागेपछि हर्क साम्पाङ उनीसँग असन्तुष्ट बनेका थिए । सामाजिक सञ्जालमार्फत साम्पाङले “अब रुबीसँग पार्टीको सम्बन्ध नरहेको” संकेत दिएका थिए । त्यसपछि रुबीमाथि सामाजिक सञ्जालमा आलोचना पनि बढ्यो ।

प्रधानन्यायाधीश सिफारिसबारे उनले सामाजिक सञ्जालमा गरेको एउटा टिप्पणी झन् विवादित बन्यो । त्यसमा उनले कृत्रिम बुद्धिमत्ताबाट प्राप्त सामग्री प्रयोग गरेकी थिइन् । आलोचना भएपछि केही घण्टामै त्यो टिप्पणी हटाउनुपर्‍यो ।

यो घटनापछि आफूलाई अनुभवी सल्लाहकार वा निजी सहयोगी आवश्यक परेको महसुस भएको उनी बताउँछिन् ।

‘म सिक्दैछु, गल्ती हुन सक्छ’

उपसभामुख ठाकुर स्वीकार्छिन् आफू अहिले पनि संसदीय अभ्यास, नियम र प्रक्रिया सिक्ने चरणमै रहेकाे उनी बताउँछिन् । “मसँग सुरुमा कुनै अनुभव थिएन,” उनी भन्छिन्, “अहिले नियमावली अध्ययन गरिरहेकी छु । गल्तीबाटै सिकिन्छ ।”

उनका अनुसार अहिले उपसभामुखलाई निजी सचिव वा सल्लाहकार राख्ने सुविधा हटाइएको छ । खर्च कटौती नीति अन्तर्गत यस्तो सुविधा खारेज भएपछि उनी आफैंले एक जना सहयोगी राखेकी छन् ।

‘उपसभामुखको कुर्सीमा बस्दा न्यायाधीशजस्तो महसुस भयो’

रुबीले केही दिनअघि पहिलोपटक प्रतिनिधिसभाको अध्यक्षता गर्ने अवसर पाइन् । त्यो क्षण सम्झिँदा उनी उत्साहित देखिन्छिन् ।  “२७५ जना सांसदको बीचमा बस्दा एकदम गर्व महसुस भयो,” उनी भन्छिन्, “फिल्ममा देखिने न्यायाधीशजस्तो अनुभव भयो ।”  उनी थप्छिन्, “मलाई डर लागेको थिएन । तपाईंहरूले मेरो अनुहारमा डर देख्नुभयो र ?”

‘मैले नसकेको होइन’

पछिल्ला दिनमा सामाजिक सञ्जालमा “उपसभामुखले सदन चलाउन नसकेपछि अर्को सांसदलाई जिम्मेवारी दिइयो” भन्ने चर्चा चलेको थियो । यसले रुबीलाई सबैभन्दा धेरै दुःखी बनाएको रहेछ ।

उनका अनुसार सभामुख डिपी आर्याल केही समय बाहिर जाँदा मात्रै उनी आसनमा बसेकी थिइन् । “सभामुखज्यू शौचालय जानुभएको बेला मलाई माथि बोलाइएको थियो,” उनी भन्छिन्, “उहाँ फर्किएपछि फेरि आफैं बस्नुभयो । मैले एक–दुईपटक बोलेकी पनि हुँ ।”

उनले आफू सदन चलाउन सक्षम रहेको दाबी गरिन् । “म किन सक्दिन ? सक्छु भनेरै यो जिम्मेवारी लिएको हुँ,” उनले भनिन् ।

‘सबैलाई पालैपालो अवसर दिने कुरा भएको हो’

संसद्मा सभामुख र उपसभामुख दुवै अनुपस्थित हुँदा केही सांसदलाई बैठक सञ्चालनको जिम्मेवारी दिइएको हुन्छ । सभामुख अर्यालले सात जना सांसदको सूची बनाएका छन् । हालैको बैठकमा सांसद गंगालक्ष्मी अवलले बैठक सञ्चालन गरेपछि उपसभामुखलाई विश्वास नगरेको हो कि भन्ने चर्चा चलेको थियो । तर रुबी भने यसलाई सामान्य अभ्यास मान्छिन् ।

“सभामुखज्यूले सबैलाई पालैपालो अवसर दिनुपर्छ भन्नुभएको छ,” उनी भन्छिन्, “सबैले सिक्ने मौका पाउनुपर्छ भन्ने कुरा हो ।”

‘देश बिगार्न मिडियाको पनि भूमिका छ’

उपसभामुख ठाकुरको सबैभन्दा ठूलो गुनासो सञ्चारमाध्यमप्रति देखिन्छ । उनका अनुसार आफूले गरेका साना गल्तीलाई ठूलो बनाएर प्रस्तुत गरिएको छ । “राम्रो कुरा नलेख्ने, नराम्रो मात्रै फैलाउने काम भइरहेको छ,” उनी भन्छिन्, “देश बिगार्नमा मिडियाको पनि ठूलो भूमिका छ जस्तो लाग्छ ।”

उनी आफूलाई अझै “विद्यार्थी” कै रूपमा प्रस्तुत गर्छिन् । “म भर्खर सिक्दैछु,” उनी भन्छिन्, “पुराना नेताबाट पनि गल्ती हुन्छ । मलाई पनि सिक्ने समय चाहिन्छ ।”