काठमाडौं । पार्टीले ०४८ यताकै सर्मनाक हार व्यहोरेपछि एमाले पदाधिकारी तहकै नेताहरू अध्यक्ष केपी ओलीको नेतृत्व फेर्नुपर्ने पक्षमा खुल्न थालेका छन् । हारको मुख्य जिम्मेवारी अध्यक्ष ओलीले लिनुपर्ने निष्कर्षसहित चुनावी समीक्षा गर्नुपर्ने भन्दै नेताहरू क्रमश: पार्टी नेतृत्व पुनर्गठनको पक्षमा खुल्न थालेका हुन् ।
एमाले नेताहरूले पार्टीको नीति र नेतृत्वबारे गम्भीर समीक्षा नभए पार्टीको अस्तित्व नै समाप्त हुन सक्ने चेतावनीसमेत दिन थालेका छन् । अध्यक्ष ओलीलाई पदत्याग गरेर पार्टी पुनर्गठनमा दबाब दिने उद्देश्यले जिल्ला र त्यसभन्दा तल्लो तहका कतिपय नेता–कार्यकर्ताले जिम्मेवारीबाट राजीनामासमेत दिन थालेका छन् ।
पूर्वउपाध्यक्ष सुरेन्द्र पाण्डेले एमालेलाई जोगाउन अध्यक्ष ओलीले पद त्यागेर पार्टी पुनर्गठनको बाटो नरोज्ने हो भने करिब सर्वनाशको अवस्थाबाट पार्टी र आन्दोलन सत्यानाशमा पुग्ने गम्भीर चेतावनी दिए ।
‘जेन–जी आन्दोलनपछिको बैठकमा तपाईं (ओली)को अनुहार लिएर चुनावमा जान सकिन्न भन्ने कुरा उठेकै होे । उहाँले मलाई बोक्नैपर्दैन, आफैँ हिँड्छु, दौडिन्छु, भनेको होइन ? तर, चुनावी प्रचारमा न उहाँ अरू क्षेत्रमा जान सक्नुभो, न अरू उम्मेदवारहरूले नै उहाँलाई प्रचारका लागि बोलाउने अवस्था बन्यो । के उहाँको फोटोसमेत नराखी चुनावको प्रचार गर्नुपर्ने अवस्था आएको होइन ?’ पाण्डेले पछिल्लो चुनावी परिणामपछि पार्टीले लिनुपर्ने दिशाबारे टिप्पणी गरे, ‘त्यसैले आजको प्रश्नको सही उत्तर र समस्या समाधानको सही निष्कर्ष खोज्ने हो भने उहाँले आन्दोलन जोगाउन अध्यक्ष पद छोड्न तयार हुनुपर्छ । अहिलेको चुनावी परिणामले करिब सर्वनाश त भइसक्यो, अब पनि सच्चिएनौँ भने हामी सबै सत्यनाशको बाटोतिर जानेछौँ ।’
अहिलेको हारको मुख्य कारण आन्तरिक भएकाले मुख्य जिम्मेवारी पनि नेतृत्वले नै लिनुपर्ने पाण्डेको तर्क छ । ‘अहिलेको अत्यन्त निराशाजनक परिणाम कसका कारणले आयो भन्ने कुरा त स्वत: सिद्ध छ । राणाशासन जुम्लाका जनताको विरोधका कारण होइन, शासन चलाउने राणा र उनकै भाइ–भारदारका कारण ढलेको हो । त्यसकारण आन्तरिक कारण प्रधान भएकाले अहिलेको परिणामको मुख्य जिम्मेवारी पार्टी नेतृत्वले लिनुपर्छ,’ उनले भने, ‘सबैलाई बराबर दोष दिने हो भने त पार्टी नेतृत्व लिन किन प्रतिस्पर्धा गर्नुपर्यो ? सबै तलको जुनसुकै पदमा बस्दा पनि भइहाल्थ्यो । नेतृत्व लिन सक्षम छु भनेर लिने, तर मूल्यांकनचाहिँ अरूबाटै सुरु गरौँ भन्न नमिल्ने भएकाले अहिलेको निराशाजनक चुनावी हारको समीक्षा मूल नेतृत्वबाटै सुरु गर्नुपर्छ ।’
एमाले केन्द्रीय प्रचार संयोजक मीनबहादुर शाहीले आकलन नै नगरेको परिणाम आएकाले उपयुक्त समयमा पार्टीले घनीभूत समीक्षा गर्ने बताए । ‘अहिलेको आमनिर्वाचनमा जनताबाट प्राप्त जनादेशलाई हामी स्विकार्छौँ र सम्मान गर्छौँ । यो निर्वाचनको परिणाम सबै आइसकेको त छैन, तर हामीले आकलन नै नगरेको परिणाम आउन सक्ने देखिएकाले हामीले धेरै कुराहरूमा समीक्षा र पुनरावलोकन गर्नुपर्ने, सुधार गर्नुपर्ने देखिन्छ । ती सबै पक्षका बारेमा हामी उपयुक्त समयमा पार्टीको औपचारिक फोरम र संयन्त्रहरूमा घनीभूत छलफल र समीक्षा गरेर अगाडि बढ्नेछौँ,’ उनले भने ।
पूर्वउपमहासचिव प्रदीप ज्ञवालीले अहिलेको चुनावी परिणामबाट गम्भीर धक्का भएकाले नेतृत्वको जिम्मेवारीको पनि समीक्षासहित आवश्यकता देखिए विकल्प खोज्ने बाटोमा समेत जान सकिने प्रस्ट्याएका छन् । ‘एउटा घटनाले एउटा राजनीतिक आन्दोलन र एउटा राजनीतिक पार्टीको समग्र भविष्य निर्धारित हुन्छ भन्ने म ठान्दिनँ । तर, पनि यो निकै गम्भीर धक्का हो । त्यसमा कुनै सन्देह छैन । जहाँ–जहाँ नीति परिवर्तन गर्न जरुरी छ, त्यहाँ नीति परिवर्तन गर्छौँ, जहाँ–जहाँ शैली परिवर्तन गर्नुपर्नेछ, त्यहाँ शैली परिवर्तन गर्छौँ । यदि यसमा व्यक्ति विशेषको, नेतृत्वमा रहेका मुख्यमुख्य (हामीहरूको) भूमिकाको समीक्षाको माग हुन्छ भने हामी त्यो गर्छौँ र विकल्पको माग गर्छ भने त्यसमा पनि छलफल गर्छौँ,’ बिबिसी नेपाली सेवासँग ज्ञवालीले भनेका छन् । ज्ञवालीले जस्तै उपाध्यक्ष पृथ्बीसुब्बा गुरुङले पनि परिणामबारे पार्टीभित्र गम्भीर समीक्षा हुने बताएका थिए ।
पराजयपछि पद त्याग्दै जिल्ला नेता, ओलीलाई नैतिक दबाब
अनपेक्षित पराजयपछि जिल्ला नेतृत्व तहका एमाले नेताले राजीनामा घोषणा गर्ने क्रम सुरु भएको छ । जिल्ला तहका नेताको राजीनामाले केन्द्रीय अध्यक्ष केपी ओलीलाई थप नैतिक दबाब परेको छ ।
एमाले मकवानपुरका अध्यक्ष श्रीधर पोखरेलले जनमतको कदर र पार्टीको खराब नतिजाको नैतिक जिम्मेवारी लिँदै पदबाट राजीनामा दिएका छन् । उनको राजीनामा स्वीकृत गर्दै जिल्ला कमिटीले आइतबारै उपाध्यक्ष हृदम लामालाई कार्यवाहक अध्यक्ष तोकेको छ । पोखरेलले तलदेखि माथिसम्म सबैले आत्मसमीक्षा गरी आ–आफ्नो जिम्मेवारी ग्रहण गर्नुपर्ने वेला आएको भन्दै वक्तव्यमार्फत पार्टी अध्यक्षदेखि महासचिवसम्मको ध्यानाकर्षण गराएका छन् ।
‘पार्टीलाई सही दिशामा अघि बढाउन पार्टी अध्यक्षदेखि महासचिवलगायत सबैले आफ्नो जिम्मेवारी स्वीकार गर्दै आत्मसमीक्षा गर्नुपर्छ र आवश्यक परे राजीनामा दिएर पार्टी पुनर्गठनका लागि बाटो प्रशस्त गर्नुपर्दछ,’ उनको भनाइ छ । यो समाचार आजको नयाँ पत्रिका दैनिकले लेखेको छ।
प्रतिकृया लेख्नुहोस्: