फेसबुकका मालिक जुकरबर्गविरुद्ध ‘अर्का जुकरबर्ग’को मुद्दा

काठमाडौँ । प्रविधि जगतमा असामान्य घटना सार्वजनिक भएको छ। अमेरिकाको इन्डियाना राज्यमा बस्ने वकिल मार्क एस. जुकरबर्गले फेसबुक (मेटा) विरुद्ध मुद्दा दायर गरेपछि उनको नामले नै विश्वव्यापी चर्चा पाएको छ।

उनको दाबी अनुसार, फेसबुकले पछिल्लो आठ वर्षमा कम्तीमा पाँच पटक उनको खाता ब्लक गर्‍यो। कारण– “अरू कसैको नाम प्रयोग गरेको” भनेर। तर विडम्बना के भने, त्यो नाम उनकै वास्तविक परिचय थियो—मार्क जुकरबर्ग।

व्यावसायिक नोक्सानीको दाबी

वकिल जुकरबर्गले बारम्बार खाता निलम्बन हुँदा आफ्नो कानुनी अभ्यासमा प्रत्यक्ष असर परेको, हजारौँ डलर आम्दानी गुमाएको र करिब ११ हजार डलर बराबरको विज्ञापन समेत हटाइएको आरोप लगाएका छन्। उनका अनुसार, फेसबुकले खाता ब्लक गर्दा उनी आफ्ना ग्राहकहरूसम्म पुग्नै सकेनन्।

प्रमाणका थुप्रै प्रयास

उनी भन्छन्– “मैले फोटो आईडी, क्रेडिट कार्डदेखि आफ्ना व्यक्तिगत तस्बिरसम्म फेसबुकलाई पठाएँ। तर उनीहरूले कहिल्यै विश्वास गरेनन् कि म साँच्चिकै मार्क जुकरबर्ग नै हुँ।”

वास्तवमा, मार्क एस. जुकरबर्गले आफ्नो नाम संस्थापक जुकरबर्ग प्रसिद्ध हुनुभन्दा पहिलेदेखि नै प्रयोग गर्दै आएको बताएका छन्।

मेटाको गल्ती स्वीकार

फेसबुक (मेटा)ले यस विषयमा आधिकारिक प्रतिक्रिया दिँदै उक्त खाता गल्तीले ब्लक भएको स्वीकार गरेको छ। कम्पनीले माफी माग्दै खाता पुनः सक्रिय बनाएको छ। मेटाले भनेको छ– “हामी मार्क जुकरबर्गको धैर्यताको कदर गर्छौं र भविष्यमा यस्तो गल्ती नदोहरिने गरी काम गरिरहेका छौं।”

नामकै कारणका समस्या

वकिल जुकरबर्गले आफ्नो समस्या सार्वजनिक गर्न छुट्टै वेबसाइट समेत बनाएका छन्। उनले त्यहाँ “प्रसिद्ध नामको शाप” झेल्नु परेका घटनाहरू उल्लेख गरेका छन्। एकपटक वाशिंगटन राज्यले गल्तीले उनलाई मुद्दा हालिसकेको घटनासमेत उनले उजागर गरेका छन्।

यो घटनाले प्राविधिक एआई–आधारित पहिचान प्रणालीहरूको कमजोरी मात्र होइन, डिजिटल युगमा नाम मिल्दा उत्पन्न हुने असामान्य परिस्थितिहरूको पनि स्पष्ट चित्रण गरेको छ। खासगरी, “मान्छेले प्रविधिलाई प्रमाणित गर्नुपर्ने, प्रविधिले मान्छेलाई होइन” भन्ने उल्टो अवस्थाको विडम्बना यसले उजागर गरेको छ।