अमेरिकी आक्रमणपछि पनि सुरक्षित रह्यो इरानको परमाणु साइट ? ट्रम्पको प्रतिक्रिया- ‘फेक न्युज’

काठमाडौं । पेन्टागनको प्रारम्भिक गोप्य मूल्याङ्कन रिपोर्ट अनुसार, अमेरिकाले इरानका परमाणु केन्द्रहरूमा गरेको हवाई आक्रमणबाट इरानको परमाणु कार्यक्रम पूर्ण रूपमा नष्ट भएको छैन।

बीबीसीका अमेरिकी साझेदार सीबीएसलाई पेन्टागनको रक्षा गुप्तचर निकाय (DIA) संग सम्बद्ध स्रोतहरूले बताएका अनुसार, शनिबार भएका बम आक्रमणले इरानको समृद्ध युरेनियम भण्डारमा खास क्षति पुर्‍याउन सकेन।

अमेरिकी प्रशासनले भने आक्रमणलाई पूर्ण सफल बताउँदै इरानी परमाणु क्षमतामा गम्भीर चोट पुर्‍याइएको दाबी गर्दै आएको छ। तर पेन्टागनको लीक रिपोर्टले यी दाबीहरूमाथि प्रश्न उठाएको छ।

परमाणु केन्द्रहरूमा कति क्षति?

अमेरिकाले इरानका तीन प्रमुख परमाणु केन्द्रहरू – फोर्दो, नतान्ज र इस्फहान – मा अत्याधुनिक भूमिगत बमहरू प्रयोग गरेर आक्रमण गरेको थियो। यी बमहरूले जमिनको करिब ६१ मिटर गहिराइसम्म विस्फोट गर्न सक्छन्।

तर लीक रिपोर्ट अनुसार, धेरैजसो सेन्ट्रीफ्युजहरू सुरक्षित छन् र आक्रमण सतही संरचनासम्म मात्र सीमित रह्यो। मुख्य ढोकाहरू बन्द गरिए पनि भूमिगत संरचना भने प्रायः जोगिएको देखिन्छ।

स्रोतहरूका अनुसार, आक्रमणले इरानको परमाणु कार्यक्रमलाई केही महिनाका लागि मात्र पछि धकेलेको हो, र कार्यक्रम पुनः सञ्चालन गर्न कति समय लाग्छ भन्ने कुरा मरम्मतको गतिमा निर्भर गर्दछ।

रिपोर्टमा यो पनि उल्लेख गरिएको छ कि आक्रमण हुनुअघि इरानले आफ्नो समृद्ध युरेनियमको केही हिस्सा अन्यत्र सारिसकेको थियो।

ट्रम्पको प्रतिक्रिया – ‘फेक न्युज’

पूर्व राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले यी रिपोर्टहरूलाई ‘फेक न्युज’ भन्दै तीव्र आलोचना गरेका छन्। उनले ट्रुथ सोशलमा लेखेका छन्, “CNN र न्यूयोर्क टाइम्स मिलेर इतिहासकै सबैभन्दा सफल सैन्य आक्रमणमध्ये एकलाई बदनाम गर्न खोजिरहेका छन्। इरानका परमाणु केन्द्रहरू पूर्ण रूपमा ध्वस्त भइसकेका छन्।”

उनले अमेरिकाका मध्यपूर्वका विशेष दूत स्टीव विटकॉफको समर्थनमा भिडियो पनि सेयर गर्दै रिपोर्टहरूलाई “देशद्रोही” बताएको उद्धरण दिएका छन्।

अमेरिकी रक्षा मन्त्रालयको भनाइ

अमेरिकी रक्षा मन्त्री पिट हेगसेथले बीबीसीलाई प्रतिक्रिया दिँदै भनेका छन्, “हामीले जे गर्नुपर्थ्यो त्यो सबै गर्‍यौं। ती बमहरू ठिक ठिकानामा लागेका थिए र इरानको परमाणु कार्यक्रम अब मलबामा पुरिएको छ।”

उनले लीक रिपोर्टलाई "राष्ट्रपतिलाई कमजोर पार्ने प्रयास"को रूपमा चित्रण गरेका छन्।

ईरानी प्रतिक्रिया र क्षेत्रीय असर

इरानी सरकारी टेलिभिजनका अनुसार, आक्रमणअघि ती केन्द्रहरू खाली गरिएका थिए, र खास क्षति नभएको दाबी गरिएको छ। यसैबीच, इजरायल र इरानबीच युद्धविरामको संकेत पनि देखिएको छ।

यो विषय अहिले अमेरिकी राजनीतिक र सैन्य वृत्तमा बहसको विषय बनेको छ। एकातिर अमेरिकी प्रशासनले आक्रमणलाई पूर्ण सफलता बताइरहेको छ भने अर्कोतिर गोप्य रिपोर्टहरू त्यसको ठिक विपरीत संकेत गर्दैछन्।