कोशीमा नयाँ राजनीतिक भूचाल : रास्वपाको १७ सिट र श्रम संस्कृतिको उदयले पुराना दल सिमित

काठमाडाैं  । प्रतिनिधिसभा निर्वाचनको पछिल्लो परिणामले कोशी प्रदेश को परम्परागत राजनीतिक समीकरण नै उल्टाइदिएको छ । वर्षौंदेखि प्रभाव जमाउँदै आएका ठूला दलहरू यस पटक कमजोर बनेका छन् भने नयाँ शक्तिका रूपमा उदाएको राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) र श्रम संस्कृति पार्टीले प्रदेशको राजनीतिमा बलियो प्रवेश गरेका छन् ।

कोशीका १४ जिल्लामा रहेका २८ निर्वाचन क्षेत्रमध्ये रास्वपाले १७ सिट जित्दै सबैभन्दा ठूलो शक्ति बनेको छ । श्रम संस्कृति पार्टीले ३ सिट जित्दा नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (एमाले) र नेपाली कांग्रेस ले समान ४–४ सिटमा चित्त बुझाउनुपरेको छ । अघिल्लो निर्वाचनमा ३ सिट जितेको नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी यस पटक प्रभावहीन बनेको छ ।

झापा, मोरङ र उदयपुरमा  रास्वपाकाे ‘क्लिन स्विप’

रास्वपाले झापा, मोरङ र उदयपुर जिल्लामा सबै सिट जित्दै ‘क्लिन स्विप’ गरेको छ । झापामा मात्रै होइन, सुनसरी, ओखलढुंगा लगायत जिल्लामा पनि रास्वपाको प्रभाव उल्लेख्य देखियो ।

झापा–५ मा स्वतन्त्र छविका नेता बालेन्द्र साह (बालेन) ६८ हजार ३४८ मतसहित विजयी भए । उनका निकटतम प्रतिस्पर्धी एमाले अध्यक्ष केपी शर्मा ओली ले १८ हजार ७३४ मत पाए ।

मोरङका ६ वटै क्षेत्रमा रास्वपा विजयी भयो । सुनसरीका ४ मध्ये ३ क्षेत्रमा रास्वपा र १ क्षेत्रमा श्रम संस्कृति पार्टी विजयी भयो ।

श्रम संस्कृतिको उदीयमान उपस्थिति

चार महिनाअघि मात्रै गठन भएको श्रम संस्कृति पार्टीले भोजपुर, खोटाङ र सुनसरी–१ मा जित निकाल्दै आफूलाई वैकल्पिक शक्तिका रूपमा स्थापित गरेको छ ।

पहाडी जिल्लामा कांग्रेस–एमालेको उपस्थिति

इलाम, पाँचथर, तेह्रथुम, सोलुखुम्बु, ताप्लेजुङ र संखुवासभा जस्ता जिल्लामा भने कांग्रेस र एमालेले आ–आफ्नो उपस्थिति जोगाएका छन् ।

समानुपातिकतर्फ पनि रास्वपा पहिलो

कोशी प्रदेशमा समानुपातिक मततर्फ पनि रास्वपा पहिलो बनेको छ । रास्वपाले ८ लाख ३६ हजार ७६८ मत प्राप्त गर्दा कांग्रेसले २ लाख ७८ हजार ७०७ र एमालेले २ लाख ७७ हजार ३०१ मत पाएका छन् । श्रम संस्कृति पार्टी २ लाख ७४ हजार ७२४ मतसहित चौथो बनेको छ ।

यस परिणामले कोशी प्रदेशको राजनीतिमा नयाँ युगको संकेत गरेको छ । परम्परागत शक्तिहरू कमजोर बन्दै जाँदा नयाँ दलहरूले जनमतको ठूलो हिस्सा आफ्नो पक्षमा पारेका छन् । अब प्रदेशको सत्ता समीकरण र संघीय राजनीतिमा यसको प्रभाव कस्तो पर्छ भन्ने चासो बढेको छ ।