काठमाडाैं । घर–घरमा फैलिएका तार, पोल र केबल बिना पनि बिजुली पुग्न सक्छ — यो कुरा अहिलेसम्म कल्पनाजस्तै लाग्थ्यो। तर फिनल्याण्डका वैज्ञानिकहरूको पछिल्लो सफलताले यो कल्पनालाई व्यवहारिक यथार्थतर्फ धकेलेको छ।
फिनल्याण्डका आल्टो, हल्सिन्की र ओउलु विश्वविद्यालयका अनुसन्धानकर्ताहरूले ‘वायरलेस इलेक्ट्रिसिटी’ अर्थात् हावामार्फत बिजुली प्रसारण गर्ने प्रविधिमा उल्लेखनीय सफलता हासिल गरेका छन्। मोबाइल फोन चार्ज गर्नेदेखि उद्योग, रोबोट र विद्युतीय सवारी साधनसम्म तारबिनै ऊर्जा पुर्याउने सम्भावनालाई यो प्रविधिले खोलिदिएको छ।
हावामार्फत ऊर्जा पठाउने तीन बाटो
शोधकर्ताहरूले बिजुलीलाई हावामा पठाउन तीन फरक तरिकामा काम गरिरहेका छन्। पहिलो, ध्वनि तरंग प्रयोग गर्ने प्रविधि हो। अत्यन्त शक्तिशाली अल्ट्रासोनिक ध्वनि प्रयोग गरेर हावामा एक अदृश्य मार्ग बनाइन्छ, जहाँबाट बिजुलीको झिल्कालाई नियन्त्रित रूपमा पठाउन सकिन्छ। यो विधि प्रयोगशालामा सफल भइसकेको छ।
दोस्रो, लेजर र प्रकाश आधारित ऊर्जा प्रसारण हो। यसमा बिजुलीलाई लेजर किरणको रूपमा ‘विम’ बनाएर टाढाको उपकरणसम्म पठाइन्छ। ड्रोन, उपग्रह र दुर्गम क्षेत्रमा यो विधि उपयोगी मानिएको छ।
तेस्रो र सबैभन्दा प्रभावकारी मानिएको विधि हो चुम्बकीय अनुनाद (Magnetic Resonance)। यस प्रविधिमा ट्रान्समिटर र रिसिभर एउटै फ्रिक्वेन्सीमा ट्युन गरिन्छ, जसले गर्दा ऊर्जा वातावरणमा नफैलिई सिधै लक्षित उपकरणमा पुग्छ। आल्टो विश्वविद्यालयको टोलीले केही मिटर दूरीमा ९० प्रतिशतभन्दा बढी दक्षताका साथ बिजुली पठाउन सफल भएको जनाएको छ।
पेसमेकरदेखि ईभीसम्म प्रभाव
यो प्रविधिको सबैभन्दा ठूलो प्रभाव चिकित्सा क्षेत्रमा देखिने वैज्ञानिकहरूको विश्वास छ। मानव शरीरभित्र जडान गरिएका पेसमेकर वा कृत्रिम अंग अब बाहिरबाटै चार्ज गर्न सकिनेछ, जसले बारम्बार शल्यक्रिया गर्नुपर्ने बाध्यता हटाउनेछ।
त्यसैगरी, खानी, रासायनिक उद्योगजस्ता जोखिमपूर्ण क्षेत्रमा काम गर्ने रोबोट र सेन्सरहरू तारबिनै चलाउन सकिनेछन्। भविष्यमा त विद्युतीय सवारी साधनहरू सडकमा गुडिरहेकै बेला चार्ज हुने अवधारणामा समेत यस प्रविधिले आधार तयार गर्ने बताइएको छ।
चुनौती अझै बाँकी
यति ठूलो उपलब्धि हुँदाहुँदै पनि चुनौतीहरू समाप्त भइसकेका छैनन्। लामो दूरीमा ऊर्जा पठाउँदा क्षति हुने समस्या, उच्च क्षमताको विद्युतले मानव स्वास्थ्यमा पार्न सक्ने असरजस्ता विषयमा थप अध्ययन भइरहेको वैज्ञानिकहरूले बताएका छन्।
तर पनि, एक शताब्दीअघि वैज्ञानिक निकोला टेस्लाले देखेको ‘ताररहित संसार’ को सपना अहिले पहिलेभन्दा धेरै नजिक देखिन थालेको छ।
विशेषज्ञहरूका अनुसार सन् २०३० सम्ममा विश्वभर २५ अर्बभन्दा बढी कनेक्टेड डिभाइस हुने अनुमान छ। ती सबैलाई तारले चार्ज गर्नु असम्भवजस्तै हुँदा, हावामार्फत बग्ने बिजुली भविष्यको अनिवार्य विकल्प बन्न सक्ने संकेत देखिएको छ। एजेन्सी
यो नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार संस्था हो । हामी तपाईहरुमा देशविदेशका समाचार र विचार पस्कने गर्छौ । तपाईको आलोचनात्मक सुझाव हाम्रा लागी सधै ग्रह्य छ । हामीलाई पछ्याउनुभएकोमा धन्यवाद । हामीबाट थप पढ्न तल क्लिक गर्नुहोस् ।
फाल्गुन ४ गते, २०८२ - २१:३७
काठमाडौं । गत भदौ २४ गतेको जेनजी आन्दोलनका क्रममा कारागारबाट भागेका सात जनालाई पक्राउ गरी प्रहरीले आज सार्वजनिक गरेको छ। पक्राउ पर्नेमा रसुवाको उत्...
फाल्गुन ४ गते, २०८२ - २१:३४
काठमाडौं । २६३औँ नेपाली सेना दिवसका अवसरमा सैनिक मञ्च टुँडिखेलमा विदेशी सैन्य ब्यान्डले प्रस्तुति दिएपछि राजनीतिक तरङ्ग देखिएको छ। विशेषगरी अमेरिकी से...
फाल्गुन ४ गते, २०८२ - २१:२८
सिरहा । मेहनतको पसिना फल दिने बेला सिरहाका किसानमाथि विपत्ति आइपरेको छ। लहान नगरपालिका–१३ घलेटोलमा काट्नै लागिएको करिब ३० बिघा उखु सोमबार दिउँसो आगलाग...
फाल्गुन ४ गते, २०८२ - २१:२४
काठमाडौं । जेनजी प्रदर्शनका क्रममा घाइते भएका २०० जनाको वर्गीकरण गरिएको छ । स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयका प्रवक्ता डा। प्रकाश बुढाथोकीले हालसम्म...
फाल्गुन ४ गते, २०८२ - २१:२३
काठमाडौं । लगातार बालीनाली नष्ट गर्दै आएका जंगली रातो बाँदर नियन्त्रणका लागि सरकारले विशेष कदम चालेको छ। वन तथा वातावरण मन्त्रालय ले राजपत्रमा सूचना प...
फाल्गुन ४ गते, २०८२ - २०:५७
झापा। प्रतिनिधिसभा सदस्य निर्वाचनको तयारी चलिरहँदा झापामा मतदान अधिकृत र सहायक मतदान अधिकृत खटाइ प्रक्रियामै विवाद उत्पन्न भएको छ। कर्मचारी तहबाटै विभ...
फाल्गुन ४ गते, २०८२ - २०:३९
जाजरकोट। परिवर्तन र समताको नारासहित सुरु भएको सशस्त्र ‘जनयुद्ध’ को आधारभूमि मानिने जुनीचाँदे गाउँपालिका आज देशकै सबैभन्दा गरिब स्थानीय तहको सूचीमा परे...
फाल्गुन ४ गते, २०८२ - २०:२१
धनुषा । मधेस प्रदेश सरकारका मुख्यमन्त्री कृष्णप्रसाद यादवले निर्वाचनलाई स्वच्छ, निष्पक्ष र पारदर्शी बनाउन सञ्चार क्षेत्रको भूमिका महत्वपूर्ण हुने बताए...
फाल्गुन ४ गते, २०८२ - २०:१८
सङ्खुवासभा । सङ्खुवासभाकोे पाँचखपन नगरपालिका–२ भिरकुनामा आगलागी हुँदा एक घर जलेर नष्ट भएको छ। आज बिहान खाना पकाउने चुलोबाट अचानक आगलागी हुँदा सिर...
फाल्गुन ४ गते, २०८२ - २०:१६
सङ्खुवासभा। सङ्खुवासभाको भोटखोला गाउँपालिका–२ स्थित सानो याक्र्खकमा निर्माणाधीन छुजुङ खोला जलविद्युत् आयोजनाको बाटो खन्ने क्रममा आज ढुङ्गाले लागेर स्क...



प्रतिकृया लेख्नुहोस्: