के रअले नै हो नेपालको राजतन्त्र फ्याँकेको ? पूर्वभारतीय जासुसको यस्तो खुलासा

काठमाडौं । पूर्व भारतीय जासुस अमर भुषणको पुस्तक ‘इनसाइड नेपाल’ अहिले निकै चर्चामा छ । भुषणको पुस्तक चर्चामा आउनुको पछाडि नेपालको राजतन्त्र र समग्र लोकतान्त्रिक व्यवस्थाका लागि गरिएका आन्दोलनमाथि उठेको प्रश्न हो ।

हालै प्रकाशित पुस्तक इनसाइड नेपालमा १० वर्षे जनयुद्ध र विभिन्न खालका जनआन्दोलन सँगै राजतन्त्रको अवसानबारे निकै गम्भिर कुरा खुलासा गरिएको छ । पुस्तकमा नेपालमा गणतन्त्र ल्याउनको लागि तत्कालिन माओवादीका नेता र राजनीतिक दललाई फकाउन निकै कसरत गरिएको उल्लेख छ । पुस्तकमा धेरै पटकको वार्तापछि प्रचण्डलाई रअले नेपालमा गणतन्त्र ल्याउनको लागि मनाउन सफल भएको कुरा दाबीका साथ उल्लेख गरिएको छ ।

पुस्तकमा तत्कालिन माओवादीका नेता पुष्पकमल दाहाल प्रचण्डलाई फकाउन या मनाउन लामो समय खर्चेर र गणतन्त्रको पक्षमा अन्य राजनीतिक दललाई ल्याउन निकै मेहनेत गर्नुपरेको उल्लेख छ ।

पुस्तकमा राजतन्त्रलाई संवैधानिक बनाउन र संवैधानिक पश्चात राजतन्त्रलाई नै अवसान गर्न रअले सन् १९९० देखि योजनाबद्ध अभियानसमेत सुरु गरेको उल्लेख छ । पूर्व रअका विशेष निर्देशकसमेत रहेका अमर भूषणले आफ्नो पुस्तकमार्फत त्यस अप्रेसनको नेतृत्व गर्दाका अनुभवहरु खुलासा गरेका छन् ।

पुस्तकमा रअको जासुसीले भिन्न विचारधाराका राजनीतिक दललाई एक ठाउँमा ल्याउनु मात्रै नभई उनिहरुको पहुँच र प्रभाव विस्तारमा समेत गोप्य अभियान चलाएको उल्लेख छ ।

पुस्तक इनसाइड नेपालमा ०४६ सालमा जनआन्दोलन गराउन र त्यसलाई सफल बनाउन पनि रअले भूमिका खेलेको उल्लेख छ । त्यस समय भारतकाे तत्कालीन गान्धी सरकारले नेपाल भईरहेको जनआन्दोलनलाई सहयोग गर्न औपचारिक नै घोषणा गरेको थियो । आन्दोलन सफल बनाउन नेपालको नाका बन्द गर्नेसम्मको कदम चालेको थियो ।

पुस्तकमा प्रतिकात्मक रुपमा नाम दिइएको जीवनाथनले सो योजनाको समग्र नेतृत्व गरेको बताइएको छ । तत्कालिन राजाले आन्दोलन विफल बनाउन चीनसँग सहयोगसमेत मागेको कुरा पुस्तकमा खुलासा गरिएकाे छ ।

रअको भूमिकाबारे छानविन गर्न संसदीय समिति बनाउन माग

यसैबीच रअका पूर्वनिर्देशकले पुस्तकमार्फत नेपालको राजनीतिबारे गरेको खुलासाको राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टीका अध्यक्ष कमल थापाले छानविन गर्न माग गरेका छन् । उनले रअको भूमिकाबारे छानविन गर्न संसदीय समिति बनाउनसमेत थापाकाे माग छ ।

बिहिबार भरपुर विमानस्थलमा सञ्चारकर्मीसँग कुराकानी गर्दै अध्यक्ष थापाले गणतन्त्र, धर्मनिरपेक्षता र संघीयता कसरी आयात भएको भनि पुष्टि हुँदै गएको बताए । उनले राष्ट्रिय सुरक्षा र प्रजातन्त्रको भविष्यका सन्दर्भमा अत्यन्तै गम्भीर र संवेदनशील कुरा सार्वजनिक भएको भन्दै छानविन हुनुपर्ने बताए ।

‘राजनीतिक दल र नेताहरु प्रयोग गरेको विषय साधारण होइन, यसबारे अब निराकरण हुनुपर्छ, जसरी अमेरिकी राष्ट्रपति निर्वाचनमा रुसको भूमिका रहेको भन्नेबारे अहिले त्यहाँको संसदले छानबिन गरिरहेको छ, यहाँ पनि छानबिन समिति गठन गर्नुपर्छ’, अध्यक्ष थापाले भने ।