/  Sat, March 23, 2019

फूलानी : सरल कथाहरूको लयवद्द उडान

नेपाली फिल्मलाइ कसैले कागबेनी कसैले लुट त कसैले पशुपति प्रसाद सग जोडेर समृद्ध भएको बहस गर्छ्न । नेपाली सिनेमामा मौलिकताको स्वाद पस्क्ने र हिरोइज्मलाइ माथ खुवाउने चलचित्र पशुपति प्रसाद पनि हो । जुन चलचित्रलाई प्राण भर्ने काम खगेन्द्र लामिछानेले गरे ।  गाउँका रेडियोहरुमा रात्रिकालीन समयमा बज्ने नाटक कथा मिठो सारङ्गीको सुनेर निदाउने एउटा बर्ग नै नेपालमा छ । त्यस बर्गले खगेन्द्रलाई रेडियो मार्फत चिन्यो । फिल्म मार्फत उनको खास पहिचान नै बनिसकेको छ । आम मान्छेका लागी उनी एक सफल एक्टर हुन । अब कुनै पनि फिल्म नखेलेपनी नेपाली समाजमा खगेन्द्र राम्रो एक्टर हुन भन्ने इतिहास बनिसक्यो । खगेन्द्रलाई रङ्गिन पर्दाको हिरो बनाउने काम काठमाडौंका नाटक घरहरूले गरेका हुन ।

मलाई चाहिँ खगेन्द्र राम्रो कथाकार हुन भन्ने कुरा उनको पुस्तक फूलानी पढेपछि ज्ञात भयो । फूलानी मैले उति चासो दिएको कथा सङ्ग्रह थिएन । रङ्गकर्मी आशान्त शर्माले खगेन्द्रको दातको डोव कथाको कहानी नबताएको भए म यो किताब पढने थिइन होला ।  समकालीन कथा जगतमा सरल बिम्ब र भाषामा यति लयवद्द किताब सायद ठघ साल वरिपरि निस्केको छ जस्तो लाग्दैन ।

फूलानीका कथाहरु सरल छन । कथाका पात्रहरु साधारण छन । कथाको क्यानभास फराकिलो छ । कतिपय कथाहरुको बुनोटमा स्थानीय स्याङ्जा बाग्लुङ र त्यस वरिपरि प्रयोग हुने जन भाषाको प्रयोग घच्ची तरिकाले गरिएको छ। यो कारण यो कथा सङ्ग्रह क्लिस्ट कोठे साहित्य हुनबाट जोगिएको छ । घनघसे स डाँडामाथिको प्रेम सबाउसापको साइकल जस्ता कथामा स्थानीय जनजीवनको रोचक भाशिका प्रयोग भएका छ्न । कथाहरुलाइ उकृश्ठ बनाउने काम यस्ता भाशिकाको प्रयोगले गरेका छ्न । कथा पढ्दा कतै झर्को र झन्झट लाग्दैन ।

नेपाली कथामा आफ्नुपन नहुनु भाषागत शैलीको अभाव पनि हो ।खगेन्द्रको विशेषता भनेको सरल भाषा र शैली पनि रहेको देखिन्छ । अधिकाम्स कथाहरुमा वाक्य गठन प्रक्रिया एकदम सरल छ चुस्त छ ।छोटो वाक्यबाट पनि भावको तिव्र बिस्तार गरिएको छ । उनको कथाको केन्द्रिय विशेषता बियोग पनि हो । उनको कथाको टुङ्याउनी दुस्खद दुर्घटना जस्तो भएको छ । मिलन भन्दा बिछोड उनको लेखनी पहिचान नै बनेको छ । फूलानी राम्रो प्रेम कथा हो । तर बिछोडको रङले रङ्गिएको ।

धेरै कथाहरुको शैली फिल्मी पनि छ । प्रत्येक कथा फिल्मको लागि उपयुक्त पनि छन । यश सङ्ग्रहको एकाध कथामा त फिल्म पनि बनिसकेको छ । खगेन्द्ले कतै कसैले फिल्मको पटकथा खोजे भनेपनि फिल्मको लागी पनि होस भनेर यो लौरो नभाची साप मार्ने काम गरेका हुन जस्तो पनि लाग्छ। तर उनले कथाको मर्म र साहित्यिक ओजलाई मर्न दिएका छैनन् । समकालीन पुजी बजार आएको भोगवादी सोचलाई प्रहार गरिएको प्राध्यापकको कार बियोग एक घच्ची कथा हो ।यो सङ्ग्रह सबैभन्दा उत्कृष्ट कथा पनि हो । आजको बजारले मानिसलाई कसरी उपभोक्ताकरण गर्छ रु आफ्नु सपना भन्दा मानिस बजारिया समान लाई किन धेरै प्रेम गर्छ ।कथाको पात्र सुश्री र नन्दप्रसाद बहुत यसको राम्रो उदाहरण हुन ।कला चिन्तनको मृत्यु कसरी हुँदैछ । कथामा रोचक बर्णन छ ।कथाले कलाको सिण्डिकेटको पर्दाफास गरेको देखिन्छ । प्रोपेसरहरु यो कथा पढ्दा उहाँहरुको पेसर बढन पनि सक्छ ।

नेपाली कथा क्षेत्रले यश किसिमको कथा सङ्ग्रह पाउनु सुखद छ । बधाई खगेन्द्र लामिछाने जी ।

कात्तिक १० गते, २०७५ - ०९:५६ मा प्रकाशित

यो नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार संस्था हो । हामी तपाईहरुमा देशविदेशका समाचार र विचार पस्कने गर्छौ । तपाईको आलोचनात्मक सुझाव हाम्रा लागी सधै ग्रह्य छ । हामीलाई पछ्याउनुभएकोमा धन्यवाद । हामीबाट थप पढ्न तल क्लिक गर्नुहोस् ।

एसइई परीक्षाको तयारी पूरा, चार लाख ७५ परीक्षार्थी सहभागी हुँदै, कुन प्रदेशबाट कति ?

भक्तपुर। यस वर्षको माध्यमिक शिक्षा परीक्षा अर्थात् एसइई परीक्षाको सम्पूर्ण तयारी पूरा भएको छ । आइतबार...   

भारतीय सीमा सुरक्षाबलद्वारा मुक्तहलियाका घर निर्माणमा रोक

कञ्चनपुर। भारतीय सीमा सुरक्षा बल (एसएसबी)ले कञ्चनपुरको भीमदत्त नगरपालिका–९ ब्रम्हदेवका चार मुक्तहलिया...   

पाकिस्तानको राष्ट्रिय दिवसमा भारत किन अनुपस्थित ?

नयाँ दिल्ली । पाकिस्तानको राष्ट्रिय दिवसका अवसरमा आयोजित कार्यक्रममा भारत अनुपस्थित हुने जनाएको...   

राजनीतिक परिवर्तनले मात्र समाज बदलिँदैन – मन्त्री थापा

काठमाडौँ। महिला, बालबालिका तथा ज्येष्ठ नागरिकमन्त्री थममाया थापाले राजनीतिक परिवर्तनले मात्र समाज...   

हिंसालाई प्रोत्साहन गर्ने गरी समाचार सम्प्रेषण नगरौं – सञ्चारमन्त्री बाँस्कोटा

काठमाडौँ। सञ्चार तथा सूचना प्रविधिमन्त्री गोकुलप्रसाद बाँस्कोटाले आमसञ्चारमाध्यमलाई हिंसालाई...   

अचानक घरमा आगलागी हुँदा जलेर महिलाको मृत्यु

लहान। सिरहाको कल्याणपुर नगरपालिका–७ मा आज बिहान भएको आगलागीमा परेर एक महिलाको मृत्यु भएको छ । बिहान...   

काङ्ग्रेस बलियो नभए सङ्घीयता खतरामा पर्छ – नेता कोइराला

चितवन। नेपाली काङ्ग्रेसका नेता डा शेखर कोइरालाले काङ्ग्रेस बलियो नभए सङ्घीयता खतरामा पर्ने बताएका...   
कुलमानलाई लिएर माथिल्लो तामाकोशी पुगे ऊर्जामन्त्री पुन, मंसिरभित्रै काम सक्ने दाबी

कुलमानलाई लिएर माथिल्लो तामाकोशी पुगे ऊर्जामन्त्री पुन, मंसिरभित्रै काम सक्ने दाबी

दोलखा । उर्जा,जलस्रोत तथा सिंचाई मन्त्री वर्षमान पुनले माथिल्लो तामाकोशी जलविद्युत आयोजनाको निरीक्षण...   

कन्टेनरमा सुमो ठोक्किँदा २ को मृत्यु, ६ जना घाइते

मोरङ। मोरङको कानेपोखरी गाउँपालिका–७ स्थित पूर्र्व–पश्चिम राजमार्गमा आज बिहान भएको सवारी दुर्घटनामा...   
घानामा अहिलेसम्मकै सबैभन्दा ठुलो बस दुर्घटना, कम्तीमा ६० जनाको मृत्यु

घानामा अहिलेसम्मकै सबैभन्दा ठुलो बस दुर्घटना, कम्तीमा ६० जनाको मृत्यु

कारकास। दुई बस एक आपसमा ठोक्किँदा शुक्रबार घानामा कम्तिमा ६० जनाको मृत्यु भएको छ । प्रहरी अधिकारीहरूका...   
अरु धेरै

प्रतिकृया लेख्नुहोस्:

अन्य समाचारहरु:
Top