/  Fri, January 18, 2019

फूलानी : सरल कथाहरूको लयवद्द उडान

नेपाली फिल्मलाइ कसैले कागबेनी कसैले लुट त कसैले पशुपति प्रसाद सग जोडेर समृद्ध भएको बहस गर्छ्न । नेपाली सिनेमामा मौलिकताको स्वाद पस्क्ने र हिरोइज्मलाइ माथ खुवाउने चलचित्र पशुपति प्रसाद पनि हो । जुन चलचित्रलाई प्राण भर्ने काम खगेन्द्र लामिछानेले गरे ।  गाउँका रेडियोहरुमा रात्रिकालीन समयमा बज्ने नाटक कथा मिठो सारङ्गीको सुनेर निदाउने एउटा बर्ग नै नेपालमा छ । त्यस बर्गले खगेन्द्रलाई रेडियो मार्फत चिन्यो । फिल्म मार्फत उनको खास पहिचान नै बनिसकेको छ । आम मान्छेका लागी उनी एक सफल एक्टर हुन । अब कुनै पनि फिल्म नखेलेपनी नेपाली समाजमा खगेन्द्र राम्रो एक्टर हुन भन्ने इतिहास बनिसक्यो । खगेन्द्रलाई रङ्गिन पर्दाको हिरो बनाउने काम काठमाडौंका नाटक घरहरूले गरेका हुन ।

मलाई चाहिँ खगेन्द्र राम्रो कथाकार हुन भन्ने कुरा उनको पुस्तक फूलानी पढेपछि ज्ञात भयो । फूलानी मैले उति चासो दिएको कथा सङ्ग्रह थिएन । रङ्गकर्मी आशान्त शर्माले खगेन्द्रको दातको डोव कथाको कहानी नबताएको भए म यो किताब पढने थिइन होला ।  समकालीन कथा जगतमा सरल बिम्ब र भाषामा यति लयवद्द किताब सायद ठघ साल वरिपरि निस्केको छ जस्तो लाग्दैन ।

फूलानीका कथाहरु सरल छन । कथाका पात्रहरु साधारण छन । कथाको क्यानभास फराकिलो छ । कतिपय कथाहरुको बुनोटमा स्थानीय स्याङ्जा बाग्लुङ र त्यस वरिपरि प्रयोग हुने जन भाषाको प्रयोग घच्ची तरिकाले गरिएको छ। यो कारण यो कथा सङ्ग्रह क्लिस्ट कोठे साहित्य हुनबाट जोगिएको छ । घनघसे स डाँडामाथिको प्रेम सबाउसापको साइकल जस्ता कथामा स्थानीय जनजीवनको रोचक भाशिका प्रयोग भएका छ्न । कथाहरुलाइ उकृश्ठ बनाउने काम यस्ता भाशिकाको प्रयोगले गरेका छ्न । कथा पढ्दा कतै झर्को र झन्झट लाग्दैन ।

नेपाली कथामा आफ्नुपन नहुनु भाषागत शैलीको अभाव पनि हो ।खगेन्द्रको विशेषता भनेको सरल भाषा र शैली पनि रहेको देखिन्छ । अधिकाम्स कथाहरुमा वाक्य गठन प्रक्रिया एकदम सरल छ चुस्त छ ।छोटो वाक्यबाट पनि भावको तिव्र बिस्तार गरिएको छ । उनको कथाको केन्द्रिय विशेषता बियोग पनि हो । उनको कथाको टुङ्याउनी दुस्खद दुर्घटना जस्तो भएको छ । मिलन भन्दा बिछोड उनको लेखनी पहिचान नै बनेको छ । फूलानी राम्रो प्रेम कथा हो । तर बिछोडको रङले रङ्गिएको ।

धेरै कथाहरुको शैली फिल्मी पनि छ । प्रत्येक कथा फिल्मको लागि उपयुक्त पनि छन । यश सङ्ग्रहको एकाध कथामा त फिल्म पनि बनिसकेको छ । खगेन्द्ले कतै कसैले फिल्मको पटकथा खोजे भनेपनि फिल्मको लागी पनि होस भनेर यो लौरो नभाची साप मार्ने काम गरेका हुन जस्तो पनि लाग्छ। तर उनले कथाको मर्म र साहित्यिक ओजलाई मर्न दिएका छैनन् । समकालीन पुजी बजार आएको भोगवादी सोचलाई प्रहार गरिएको प्राध्यापकको कार बियोग एक घच्ची कथा हो ।यो सङ्ग्रह सबैभन्दा उत्कृष्ट कथा पनि हो । आजको बजारले मानिसलाई कसरी उपभोक्ताकरण गर्छ रु आफ्नु सपना भन्दा मानिस बजारिया समान लाई किन धेरै प्रेम गर्छ ।कथाको पात्र सुश्री र नन्दप्रसाद बहुत यसको राम्रो उदाहरण हुन ।कला चिन्तनको मृत्यु कसरी हुँदैछ । कथामा रोचक बर्णन छ ।कथाले कलाको सिण्डिकेटको पर्दाफास गरेको देखिन्छ । प्रोपेसरहरु यो कथा पढ्दा उहाँहरुको पेसर बढन पनि सक्छ ।

नेपाली कथा क्षेत्रले यश किसिमको कथा सङ्ग्रह पाउनु सुखद छ । बधाई खगेन्द्र लामिछाने जी ।

कात्तिक १० गते, २०७५ - ०९:५६ मा प्रकाशित

यो नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार संस्था हो । हामी तपाईहरुमा देशविदेशका समाचार र विचार पस्कने गर्छौ । तपाईको आलोचनात्मक सुझाव हाम्रा लागी सधै ग्रह्य छ । हामीलाई पछ्याउनुभएकोमा धन्यवाद । हामीबाट थप पढ्न तल क्लिक गर्नुहोस् ।

मालढुङ्गा बस दुर्घटना अपडेटः १० गम्भीर घाइतेको हेलिकप्टरमा उद्धार

गलकोट। कुश्मा नगरपालिका–१ मालढुङ्गामा बस दुर्घटना परी गम्भीर घाइते १० जनाको हेलिकप्टरमा उद्धार गरिएको...   

प्रजातान्त्रिक सेनानी रावलको निधन, कांग्रेसद्वारा दुःख व्यक्त

काठमाडौँ। नेपाली काङ्ग्रेस केन्द्रीय कार्यालयले पर्साका पुराना नेता गणेशशरण रावलको निधनप्रति गहिरो...   

शेयर बजार सामान्य अङ्कले घट्यो

काठमाडौँ। धितोपत्र बजारमा आज शेयरको मूल्य झिनो अङ्कले मात्रै घटेको छ । नेपाल स्टक एक्सचेञ्जका अनुसार...   
आईएमई ग्रूपका अध्यक्ष चन्द्र ढकालकाे स्पष्टिकरण- स्वीस बैंकमा हाम्रो खातै छैन

आईएमई ग्रूपका अध्यक्ष चन्द्र ढकालकाे स्पष्टिकरण- स्वीस बैंकमा हाम्रो खातै छैन

काठमाडौं । आईएमई ग्रूपका अध्यक्ष चन्द्र प्रसाद ढकालले कालो धन विदेशमा राख्ने नेपालीको सूचीमा आफू...   
ए सरकार! रोजगार दिन नसके बेरोजगार भत्ताको ब्यवस्था गरिदे ।

ए सरकार! रोजगार दिन नसके बेरोजगार भत्ताको ब्यवस्था गरिदे ।

भनिन्छ युवाहरू देशको शक्तिशाली कर्णधार हुन् । अनि, युवाहरू नै समाजको अग्रगामी गतिका लागि अनिवार्य...   

प्रतिनिधिसभाद्वारा प्रस्तावित राजदूतको नाम सर्वसम्मतिले अनुमोदित

काठमाडौँ। प्रतिनिधिसभा, संसदीय सुनुवाइ समितिले दुई प्रस्तावित राजदूतको नाम सर्वसम्मतिले अनुमोदन...   
अब चलचित्रको सम्पूर्ण जानकारी ‘फिल्मी फुच्चे’मा

अब चलचित्रको सम्पूर्ण जानकारी ‘फिल्मी फुच्चे’मा

काठमाडाैं । नेपाली चलचित्रलाई प्राथमिकता दिदै “फिल्मी फुच्चे” एप सार्वजनिक नेपालका सबै चलचित्रप्रेमीहरुको...   
व्यापार वार्ताका लागि चीनका उपप्रधानमन्त्री अमेरिका जाने

व्यापार वार्ताका लागि चीनका उपप्रधानमन्त्री अमेरिका जाने

बेइजिङ। चीनका वरिष्ट व्यापार मध्यस्थकर्ता यही महिनाको अन्त्यतिर दुई मुलुकबीचको व्यापारका विषयमा...   

वातावरण विभागले पाँच चार्जिङ स्टेशन निर्माण गर्ने

काठमाडौँ। काठमाडौँमा विद्युतीय सवारी साधनको प्रवद्र्धन गर्ने लक्ष्यका साथ वातावरण विभागले चालु...   
सुडानमा विरोध चर्कियो, राष्ट्रपति बासिरले राजीनामा नदिने

सुडानमा विरोध चर्कियो, राष्ट्रपति बासिरले राजीनामा नदिने

खार्तुम। सुडानमा खाद्यान्न र इन्धनको मूल्यवृद्धिको विरोधमा राष्ट्रपतिकै राजीनामा माग गर्दै शुरु...   
अरु धेरै

प्रतिकृया लेख्नुहोस्:

अन्य समाचारहरु:
Top