/  Wed, July 18, 2018

अग्नि सापकोटा अर्थात् इमान्दार, कर्तव्यनिष्ठ र जनताप्रति समर्पित नेता

  • कात्तिक २३ गते, २०७४ - १२:१६

तत्कालीन पूर्ब १ नं क्षेत्रको सदरमुकाम चौतारा बजारको उत्तरपूर्वी कुनाको भिरालो पाखामा जन्मिएका हुन् अग्नि सापकोटा । जांगरका साथ खेतिपाती, पशुपालन गरे मज्जाले दुध र भात खान पाइने परिवारमा । मेरो गाउँ र उहाँको गाउँबीच २ कोश दूरी । बीचमा रहेको चौतारा बजार जसले हामीलाई पछि जोड्यो निम्न माध्यमिक शिक्षा लिने क्रममा ।

हाम्रा गाउँका सामुदायिक बिद्यालयमा प्राथमिक तह अध्ययन गर्यौं हामी । कक्षा ६ पढ्नको लागि म श्रीकृष्ण हाइस्कुल (हालको श्रीकृष्ण रत्नगंगा मा बि.) गएँ । त्यहीं भेट भएको हो सापकोटासँग । छिट्टै नै मित्रताको बिजारोपण भयो । बजारको स्कुलमा पढ्न गएका सुरुका दिनमा सहपाठीहरुसंग घुलमिल हुन नसक्दा एक्लोपन स्वाभाविक थियो । समयले हामी एक्ला एक्लालाई जोडिदियो । हामीबीचको मित्रता झाङ्गिदै गयो ।

चौतारा बजार बाहिरका साथीहरुबीच बढी घनिष्ठता थियो । सहपाठीमा भनौँ वा मित्रहरुमा स्व. शम्भूप्रसाद धिताल (सानुसिरुवारी), नेमा तेन्जिङ शेर्पा (फुल्पिङकट्टी), फुर्पा शेर्पा (लिस्ती), सुरेन्द्रप्रसाद पौडेल (कार्कीटार), रबि घिमिरे (बराम्ची) लगायत थियौ । हामीमध्ये स्व. धिताल र सापकोटा पढाइमा तेज हुनु हुन्थ्यो, हामी औसत थियौँ ।

अनुशासन पालनमा दृढता भएर होला सापकोटा प्रायः यी गुरुहरुको समीपमा हुनुहुन्थ्यो । त्यही कडा अनुशासनबाट प्रशिक्षित भएर होला उहाँमा अहिलेसम्म पनि त्यो स्वभाव अनुभूत गर्न सकिन्छ ।

सापकोटा कक्षाकोठामा प्रायः पहिलो बेन्चमा बस्न रुचाउनु हुन्थ्यो । हामी अन्तिमतिर नै हुन्थ्यौ । उहाँ लगनशील, अनुशासित हुनुहुन्थ्यो । हामी केही साथी कक्षा छाडेर बारीको पाटामा चुरोट तान्न जान्थ्यौँ । परिणामस्वरुप शिक्षकको आक्रोस हाम्रो भौतिक शरिरमाथि बज्रिन्थ्यो । सापकोटाले हाम्रो जस्तो अबस्था सामना गर्नु परेको थाहा भएन । हामी गुरुहरुको अगाडि पर्न डराउँथ्यौँै तर अनुशासन पालनमा दृढता भएर होला सापकोटा प्रायः यी गुरुहरुको समीपमा हुनुहुन्थ्यो । त्यही कडा अनुशासनबाट प्रशिक्षित भएर होला उहाँमा अहिलेसम्म पनि त्यो स्वभाव अनुभूत गर्न सकिन्छ ।

मित्रता कायम राख्दै ३१/३२ सालमा प्रबेशिका परीक्षामा सामेल भएका थियौ । ‘हुने बिरुवाको चिल्लो पात’ भनेजस्तै प्रबेशिका परीक्षाको सफल नतिजा हात पार्नसाथ सापकोटाले तातोपानी स्कूलमा अध्यापन गराउन थाल्नु भयो । केही समयपश्चात तातोपानीबाट हालको जनजागृति मा.बि. सांगाचोकमा शिक्षक हुनु भयो । सहपाठीबाट करिव दुई वर्षपछि हामी एउटै बिद्यालयमा सहकर्मीको रुपमा रह्यौ । हाम्रो खानेबस्ने ठाउँ पनि एकै थियो । करिव ३ वर्ष मैले उहाँसँग बिताएँ । सापकोटा बिद्यालयको प्रशासक वा प्रधानाध्यापक भन्दा पनि बिद्यालय परिवारको अभिभावकको भूमिका निर्वाह गर्नु हुन्थ्यो । कर्तव्यप्रति जिम्मेवार, आर्थिक मितव्ययी, पदीय अनुशासनमा चुस्त हुनुको साथै आप्mनो कामको सकरात्मक परिणाममा उहाँ सदैव दृढ हुनुहुन्थ्यो ।

चौतारामा अध्ययन गर्दा केही शिक्षकले अनुशासनका नाममा अनौपचारिक राजनैतिक प्रशिक्षण दिनु भएको रहेछ । त्यो प्रशिक्षणले राजनीतिक बिचारको भोक जगाएको रहेछ उहाँमा । साँगाचोकमा त्यसबेला बिजुली थिएन । त्यसैले सँसाझ नै भात खाइन्थ्यो र रात नछिप्पिँदै सुतिन्थ्यो । तर, उहाँ टुकी बत्तीको प्रकाशमा राता किताब (त्यतिबेला कम्युनिष्ट सम्बन्धित किताबलाई भनिने बिशेषण) पढ्नु हुन्थ्यो । पछि थाहा भयो, उहाँले ने.क.पा (चौथो महाधिबेशन) नामको पार्टी सदस्यता लिइसक्नु भएको थियो ।

पंचायतको दबदबा बढिरहेको थियो । त्यसबेला कम्युनिष्ट बिचारलाई रानीपोखरीको डिलबाट पितृलाई चढाएर गाउँमा नेता बन्न आएका स्वनामधारी समाजसेवीसँग बढी खतरा थियो । यी खतराबाट सतर्क रहँदै उहाँ काठमाडौंतिर हुने पार्टीको बैठकमा भाग लिन जानु हुन्थ्यो । बैठकबाट फर्केपछि राति कोठामा सामान्य ढंगबाट सुनाउनु हुन्थ्यो । समय बित्तै जाँदा हाम्रो राजनीतिक निकटता बढ्दै गयो । उहाँले लथालिङ् रहेको बिद्यालयमा समुदायको परिचालन गर्दै प्रशासनिक कडाइ गर्दै हाइस्कुलमा स्तरोन्नति गराउनु भयो ।

राजनीतिक सुझबुझ, अधिकारको लागि दृढता ३६ सालको शिक्षक आन्दोलनमा देखियो । त्यसबेला बाहिर शिक्षकको संगठन खोल्न पाउने अधिकारको माग थियो । तर, त्यसको आन्तरिक ध्येय पंचायतबिरुद्ध सुरु भएको आन्दोलनलाई संगठित बल पु¥याउनु थियो । उहाँले जिल्ला समितिको उपाध्यक्ष भएर जिल्लाको बिश्वसनीय नेतृत्व गर्नु भयो । शिक्षकले पेशागत संगठन खोल्न पाउने अधिकार प्राप्त ग¥यो । केही वर्षमै संगठनको केन्द्रीय उपाध्यक्ष र महासचिव भएर प्राप्त अधिकारलाई संगठनात्मक रुपमा मजबुत बनाउने कार्यमा दृढ रहनु भयो । आन्दोलनकै क्रममा २०४२ सालमा ६ महिनाको जेल भोग्नु प¥यो ।

बीचका वर्षहरुमा म भिन्न पेशामा संलग्न भएँ जसका कारण उहाँसँगको भेटघात अलि पातलियो । तर, बिचार र मित्रतामा प्रगाढता थपिँदै गएको थियो । वहांको राजनीतिक सक्रियाता, पार्टिको जिम्मेवारी बढ्दै गएको कुरा भेटको मौकामाबताउनु हुन्थ्यो । ०४६ सालको राजनैतिक आन्दोलनमा उहाँको संक्रियता जिल्लामा शिक्षकका रुपमा भयो भने राष्ट्रिय स्तरमा पार्टीको एक इमान्दार, जिम्मेवार कर्तव्यनिष्ठ सदस्यको रुपमा । सरकारले आन्दोदन दबाउने क्रममा उहाँलाई गिरप्mतार ग¥यो र एक महिना जेलमा थुन्यो । त्यस बेला उहाँ जनजागृति माध्यामिक बिद्यालयको प्रधानाध्यापक भइसक्नु भएको थियोे ।

बहुदलीय व्यबस्थाको घोषणा भयो । प्राप्त उपलव्धिलाई संरक्षण तथा उपभोग गर्दै जाने पार्टिको लाइनलाई सहर्ष स्वीकार गर्दै पार्टीकै निर्देशनमा पेन्सन हुन आँटेको प्रधानाध्यापक जागिरलाई तिलान्जली दिएर उहाँ पूर्णकालीन राजनीतिमा होमिनु भयो । पहिलो आम निर्वाचनमा पार्टीको आधिकारिक राजनीतिक मञ्च ‘संयुक्त जनमोर्चा नेपाल’ को उम्मेदवारको रुपमा निर्वाचनमा होमिनु भयो । भूमिगत पार्टीको आधिकारिक सदस्य एक दर्जन पनि नभएको बेलासमेत व्यक्तिगत लोकप्रियताका कारण चार हजारभन्दा ज्यादा मत आयो ।

यो मतले भावनालाई आत्मसात् गर्दै उहाँको पूर्णकालिन राजनीतिक जिम्मेवारी तथा जनभावनालाई परिणाममा बदल्ने अविभारा प्रारम्भ भयो । आम सिन्धुपाल्चोकबासीको लागि यो भन्दा सुखद आशाको केन्द्र अरु हुन सक्दैन्थ्यो । पार्टीले उहाँलाई सिन्धुवासीको नासोको रुपमा चिनेर नै दुई पटक मन्त्री बनाइसकेको छ । पार्टीभित्र उच्चस्तरको कमिटीको नेताको रुपमा क्रियाशील हुनुहुन्छ । अहिलेसम्म उहाँमाथि कुनै गैह्रकानुनी, आर्थिक भ्रष्टाचार, पदीय व्यभिचारको दाग लागेको छैन । इमान्दार, नैतिकवान, जनसमर्पित नेताको रुपमा सिन्धुवासीले मात्र हैन आम प्रगतिशिल, परिवर्तनकामी, अग्रगामी राष्ट्रभक्त नेपालीहरुले स्वीकारेको तथ्य बिभिन्न संचारमाध्यमको संप्रेषणबाट प्रष्ट हुन सकिन्छ ।
गणतन्त्र, संघियता, सिंहदरबारको शासकीय अधिकार गाउँमा आइपुग्न सापकोटाको पनि अतुलनीय नेतृत्व एवं योगदान छ यस जिल्लाका तर्फबाट । संघिय राज्य शासन प्रणाली अन्तर्गत हामी संघीय र प्रदेश संसदको निर्वाचनमा छौ । झण्डै चार दशक बाम आन्दोदनको सफल नेतृत्व गर्नु भएका मेरा परम मित्र सापकोटा सिन्धुपाल्चोक क्षेत्र नम्बर १ को निर्वाचन मैदानमा हुनुहुन्छ ।

समुदायको भन्दा व्यक्तिको इच्छा आकांक्षालाई भजाएर आप्mनो दूनो सोझ्याउने नेता तथा प्रबृति अबशेषको रुपमा बिद्यमान छ । जनताको नाम दिएर व्यक्तिगत चाहना भजाउने यस्ता नेता तथा प्रबृतिले समुदायलाई के दिन्छ ? आउने पुस्तालाई जीवन कस्तो होला ? तर, सिन्धुका एक स्थापित नेता, जनताका नेता सापकोटा कहिले पनि व्यक्तिगत स्वार्थपूर्तिमा लाग्नु भएन । अरुलाई पनि त्यसमा निरुत्साहित गरिरहनु भयो । उहाँको पहलमा थुप्रै भौतिक तथा सामाजिक बिकास भएका छन् । व्यक्तिगत लाभ खोज्नेले भने उहाँले गरेको काम नदेख्न सक्छ ।

तर, समृद्ध सिन्धुपाल्चोक बनाउने हो भने जिल्ला तथा देशमा एक इमान्दार, जुझारु, कर्तव्यनिष्ट, नैतिकवान व्यक्तिको नेतृत्व आवश्यक हुन्छ । म दाबाका साथ भन्न सक्छु, जनसमुदायको भावना, आबश्यकता, मर्म, भावनालाई बुझेर समाजको अग्रगामी परिवर्तको लागि जीवन समर्पित गर्ने सापकोटाको अरुसँग तुलना नै हुन सक्दैन ।

कात्तिक २३ गते, २०७४ - १२:१६ मा प्रकाशित

यो नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार संस्था हो । हामी तपाईहरुमा देशविदेशका समाचार र विचार पस्कने गर्छौ । तपाईको आलोचनात्मक सुझाव हाम्रा लागी सधै ग्रह्य छ । हामीलाई पछ्याउनुभएकोमा धन्यवाद । हामीबाट थप पढ्न तल क्लिक गर्नुहोस् ।

नेकपाका विधान संशोधन : भातृसंगठनमाथि खुकुलो नीति

काठमाडौं। नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा)को विधानले भातृसंगठनमाथि खुकुलो नीति अपनाएको छ । यसअघि प्रस्तावित...   

नेकपाको विधान : केन्द्रीय सदस्य गाँउ पालिकाको इन्चार्ज

काठमाडौं । पार्टी एकतापछि केन्द्रीय सदस्यको संख्या ह्वात्तै बढेपछि नेकपाले उनीहरूलाई दुई गाउँपालिकाको...   
चीनको एक रासायनिक कारखानामा विस्फोट : १९ को मृत्यु

चीनको एक रासायनिक कारखानामा विस्फोट : १९ को मृत्यु

एजेन्सी । चीनको सिचुवान प्रान्तको औद्योगिक क्षेत्रमा भएको विष्फोटमा परी १९ जनाको मृत्यु भएको छ । १२...   
यस्तो थियो किमले ट्रम्पलाई लेखेको चिठ्ठी : जसकारण कोरिया र अमेरिका मिलनबिन्दुमा पुगे

यस्तो थियो किमले ट्रम्पलाई लेखेको चिठ्ठी : जसकारण कोरिया र अमेरिका मिलनबिन्दुमा पुगे

अमेरिका । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले उत्तर कोरियाका नेता किम जोंग उनले लेखेको चिट्ठी सार्वजनिक...   
क्यान्सरविरुद्ध लडिरहेका इरफान खानको भावुक चिठी…

क्यान्सरविरुद्ध लडिरहेका इरफान खानको भावुक चिठी…

करिब चार महिना पहिलेदेखि लन्डनमा न्यूरो इन्डोक्राइन नामको गम्भीर बिमारीको उपचार गराइरहेका बलिउड...   

नेकपाको नियमावली र विधान पारित छिट्टै प्रकाशित हुने

काठमाडौं । नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा)को सचिवालय बैठकले विधान र नियमावली पास गरेको छ । प्रवक्ता...   
नेकपा सचिवालय बैठक जारी

नेकपा सचिवालय बैठक जारी

काठमाडौं । नेपाल कम्युनिष्ट पार्टीको नियमावलीलाई अन्तिमरुप दिनका लागि सचिवालयको बैठक प्रधानमन्त्री...   
अाज इंग्ल्याण्ड भर्सेस क्रोएसिया, को पुग्ला फाइनल ?

अाज इंग्ल्याण्ड भर्सेस क्रोएसिया, को पुग्ला फाइनल ?

मस्को । रसियामा जारी विश्वकप फुटबल अन्तर्गत आज फाइनल प्रवेशका लागि पूर्वविजेता इंग्ल्याण्ड र क्रोएसिया...   
फ्रान्स १२ वर्षपछि विश्वकपको फाइनलमा, उपाधि जित्ने सम्भावना कति ?

फ्रान्स १२ वर्षपछि विश्वकपको फाइनलमा, उपाधि जित्ने सम्भावना कति ?

मस्को । रसियामा जारी विश्वकप फुटबलमा फ्रान्स १२ वर्षपछि फाइनलमा प्रवेश गरेको छ । गएराती भएको खेलमा...   
आजसम्म नेपालले कुनकुन देशलाई पठायो गैडा ?

आजसम्म नेपालले कुनकुन देशलाई पठायो गैडा ?

चितवन ।  चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जबाट बिभिन्न देशमा हालसम्म २६ गैँडा उपहारस्वरुप पठाइएको छ । निकुञ्जका...   
अरु धेरै

प्रतिकृया लेख्नुहोस्:

अन्य समाचारहरु:
Top