नाकाबन्दीले क्रिसमस र उधौलीको उल्लास देखिएन

काठमाडौं । क्रिश्चियन धर्मावलम्बीहरुको महान पर्व क्रिसमस डे र किराँत समुदायको उँधौली पर्व र नेवार समुदायले मनाउने यमरी पुन्हीको उल्लास खासै देखिएको छैन । भारतले गरेको नाकाबन्दीका कारण सबै धर्मावलम्बीहरुको चाडबाड खल्लो भएको छ । क्रिश्चियन धर्मावलम्बीहरुले मान्ने पर्व भए पनि नेपालमा सबै धर्मावलम्बीहरुले क्रिसमसको शुभकामना साटासाट गर्ने र रमाइलो गर्ने गर्दछन् । डिसेम्बर २५ तारिखका दिन मनाइने क्रिसमस डेको उल्लास राजधानीका होटल रेष्टुराँहरुमा पनि खासै देखिएको छैन । क्रिश्चियन धर्मावलम्बीहरु मात्रै आपसमा शुभकामना साटासाट गरेका छन् भने सामाजिक सञ्जालहरुमा मात्रै क्रिसमसको शुभकामनाहरु देखिएका छन् । काठमाडौ लगायत देशमा बिभिन्न ठाउँमा अवस्थित चर्चहरुमा क्रिष्चियन धर्मालम्बीहरुले आपसमा शुभकामना साटासाट गरिरहेका छन् । इसाई धर्मावलम्बीले येशुको कन्या (मारियम) को कोखबाट जन्म भएको र मारियमको विवाह युसुफसँग हुन लागेको समयमा स्वर्गदूतले मानव समुदायको कल्याणका लागि संसारमा येशुले जन्म लिन लागेको भविष्यवाणी गरेको विश्वास गर्छन् । येशुले अन्याय, अत्याचार तथा विभेदबाट मानिसलाई मुक्ति दिलाउन आफैं क्रसमा चढेको मान्यता रहि आएको छ । दुःखी, गरिब, असहाय र उत्पीडित वर्गलाई सामाजिक रूपमा सशक्त बनाउन मानव समुदायलाई शिक्षा तथा सन्देश दिनुभएका येशुको जीवनको त्याग सम्पूर्ण मानिसका लागि प्रेरणा बन्न सक्ने इसाई धर्ममा उल्लेख छ । क्रिश्चियन पर्व मनाउन नेपाल सरकारले वि.सं २०६४ पछि डिसेम्बर २५ का दिन सार्वजनिक बिदासमेत दिँदै आएको छ । उधौलीको रौनक पनि कम   क्रिश्चियन धर्मावलम्बीहरुको क्रिसमसजस्तै किराँत समुदायले मनाउँने उधौंली पनि ओझेलमा परेको छ । तराई–मधेसमा जारी आन्दोलन र बन्द हड्ताल तथा भारतले गरेको नाकाबन्दीका कारण जर्जर अवस्थामा पुगेका नेपालीहरुका चाडबाडहरुमा उल्लासमय हुन सकेको छैन । [caption id=\"attachment_52135\" align=\"alignleft\" width=\"300\"] विदेशमा उधाैली मनाउँदै[/caption] खासगरी पूर्वी नेपालमा धुमधाममा साथ मनाउँने उधौंली पर्वका अवसरमा राजधानीको टुँडिखेलमा पनि रौनक हुने गर्दथ्यो । तर यसपटक त्यस्तो रौनक देख्न पाइएको छैन । पहाडमा बारीमा पैँयू फुल्न थालेपछि किरात धर्मावलम्बीहरु उँधो अर्थात तराईतिर झर्ने चलन थियो । मंसिरे पूणिर्माको यही समयलाई उनीहरुले उधौली पर्वका रुपमा मनाउने गरेका हुन् । यसलाई किराँतहरु चासोक तङनामका रुपमा मान्दै आएका छन् । प्रकृति पूजक आदिवासी लिम्बु जातिले कृषिमा आधारित जीवनशैली अपनाई आएको र ऋतु परिवर्तनसँगसँगै खेतबारीमा लगाएको अन्नबाली बटुल्ने समयलाई चासोक तङनाम भन्ने गरेको किराँतहरु बताउँछन् । यमरी पकाउन न त विजुली न त ग्यास ? नेवार समुदाय आजको दिनलाई यमरी पुन्ही भनी मनाउँने गर्दछन् । नेवार समुदायले धुमधामका साथ मनाउने योमरी पुन्हीले पनि यो वर्ष उत्साह दिन सकेको छैन । नेपार समुदाय योमरी पुन्हीका दिन योमरी पकाएर खाई यो चाड मनाउने गर्छन् । घरघरमा खेतबाट ल्याएको धान सुकाएर झकारीमा राखेपछि योमरी बनाएर विभिन्न देवदेवीलाई पूजा गरेर यो पर्व मनाइन्छ । उपत्यकाका सबै क्षेत्रमा योमरी पुन्ही माने पनि काठमाडौं दक्षिण–पश्चिम क्षेत्र कीर्तिपुरलगायतमा सात गाँउले जात्रा पर्ने भएकाले मनाउने परम्परा छैन । भारतले गरेको नाकाबन्दीका कारण योमरी पकाउने ग्यास छैन भने लोडसेडिङले गर्दा विजुली समेत नबल्दा समस्या भएको नेपार समुदायको गुनासो छ ।