बागमती किनार फेरिँदै : हटाइएका बस्तीमा अब पार्क, हरियाली र पदमार्ग

काठमाडौं । बागमती नदी किनारबाट हटाइएका अव्यवस्थित बस्ती रहेका क्षेत्रलाई अब खुला सार्वजनिक स्थलका रूपमा विकास गरिने भएको छ। सरकारले ती स्थानमा हरित क्षेत्र, खुला पार्क, पदमार्ग, खेलमैदान तथा नदी पुनर्जीवनसँग सम्बन्धित पूर्वाधार निर्माण गर्ने तयारी अघि बढाएको छ।

अधिकार सम्पन्न बागमती सभ्यता एकीकृत विकास समितिले हटाइएका बस्तीको स्थानमा स्थायी कङ्क्रिट संरचना निर्माण नगरी सबै नागरिकले सहज रूपमा उपयोग गर्न सक्ने खुला क्षेत्र विकास गर्ने जनाएको छ।

समितिका आयोजना निर्देशक मचाकाजी महर्जनका अनुसार नदीको प्राकृतिक बहाव सुरक्षित राख्ने, बाढी व्यवस्थापन प्रभावकारी बनाउने र नागरिकमैत्री सार्वजनिक क्षेत्र विस्तार गर्ने उद्देश्यसहित छुट्टै गुरुयोजना तयार भइरहेको छ। योजना अन्य सहरी विकास योजनासँग समन्वय हुने गरी निर्माण भइरहेको उनले बताए।

उनका अनुसार बागमतीलाई पर्खालभित्र सीमित गर्ने होइन, बाढीका बेला नदी सहज रूपमा फैलिन सक्ने पर्याप्त खुला क्षेत्र सुरक्षित राख्ने अवधारणाअनुसार काम गरिनेछ। खुला पार्क, हरित क्षेत्र र पदमार्ग निर्माणसँगै नदी किनारलाई वातावरणमैत्री बनाइने उनले बताए।

समितिका कार्यकारी अध्यक्ष डा. आनन्दसिंह भाटले भविष्यमा बागमती किनार हरियाली, खुला खेलमैदान र नागरिकका लागि आकर्षक सार्वजनिक स्थलका रूपमा विकास हुने बताए।

समितिका अनुसार बल्खु, बंशीघाट, थापाथली, गैरीगाउँ, सिनामंगल र शंखमूललगायत क्षेत्रमा हटाइएका बस्तीका भग्नावशेष हटाउने काम लगभग सम्पन्न भइसकेको छ।

बंशीघाटमा घाँसे मैदान, वृक्षरोपण, फुटबल मैदान र ब्याडमिन्टन कोर्ट निर्माण गर्ने योजना छ भने विश्व निकेतन विद्यालय नजिक फोहोरपानी प्रशोधन केन्द्र निर्माण गर्ने तयारी गरिएको छ।

बल्खु क्षेत्रमा नदीको बहाव क्षेत्र हालको करिब ४० मिटरबाट ८० मिटरसम्म विस्तार गरिनेछ। त्यहाँ हरित क्षेत्र, खुला पार्क र सार्वजनिक पूर्वाधार निर्माण गरिनेछ। यस्तै, शंखमूलमा खेलमैदान तथा खेलकुद केन्द्र, गैरीगाउँ र सिनामंगलमा नदी फराकिलो बनाउँदै पार्क, पार्किङ र सार्वजनिक विश्रामस्थल निर्माण गर्ने योजना छ।

थापाथली क्षेत्रमा नदीको बहाव क्षेत्र विस्तार गर्दै करिडोर सडकलाई अस्पताल क्षेत्र हुँदै बंशीघाटसम्म जोड्ने योजना पनि अघि बढाइएको छ।

समितिका अनुसार चालु आर्थिक वर्षमा नदी व्यवस्थापनका लागि करिब २ अर्ब रुपैयाँ बजेट विनियोजन गरिएको छ। विस्तृत डिजाइन र लागत अनुमान तयार भइरहेको छ भने दशैँअघि ठेक्का सम्झौता गरेर निर्माण कार्य सुरु गर्ने लक्ष्य राखिएको छ।

सरकारले ‘भिजन काठमाडौं–२०४०’ अन्तर्गत बागमतीसहित उपत्यकाका नदी करिडोरलाई हरियाली, खुला सार्वजनिक स्थल, ढलमुक्त नदी र आधुनिक सहरी पूर्वाधारसँग जोडेर विकास गर्ने नीति अघि बढाएको छ।