बढ्यो गर्मी, भुइँमा पानी छर्केर पढ्छन् विद्यार्थी

दाङ। बिहान विद्यालय जाँदा ईश्वर वलीको झोलामा किताबकापी मात्रै हुँदैन, पानीको एउटा भाँडो पनि हुन्छ । दाङको घोराही उपमहानगरपालिका–२, चाक्लीघाटस्थित श्री आधारभूत विद्यालयमा कक्षा ६ मा अध्ययनरत ११ वर्षीय वलीलाई अहिले पानीबिना कक्षाकोठामा बस्नै कठिन पर्छ ।

घरबाट विद्यालय पुग्न पाँच मिनेट पनि लाग्दैन । नियमित विद्यालय जाने ईश्वर पछिल्लो समय भने विद्यालय जान खासै रुचि नलाग्ने बताउछन्  । पछिल्ला दिनमा अत्यधिक गर्मी बढेपछि कक्षाकोठामा बस्न नसकिने अवस्था भएको उनको अनुभव छ । 

टिनले छाएको कक्षाकोठा दिउँसो तातेर आगोको तापले पोले जस्तै हुन्छ । तल सिमेन्टको भुइँ, भित्ता पनि उस्तै पोल्ने । त्यसैले विद्यार्थी कक्षाकोठामा छिर्नुअघि भुइँ र टिनमा पानी छर्केर भए पनि केही समय चिसो बनाउने गर्छन् । वलीले भन्नुभयो, “कक्षाकोठाको भुइँमा पानी नछर्की बस्नै सकिँदैन । छानाको टिन तातेर दिउँसो त पोल्ने झैँ गर्मी हुन्छ । पानी छर्केर पढ्नुपर्ने बाध्यता छ ।” वली मात्र होइन, उहाँका सहपाठी १३ वर्षीय भेदुलाल पुन र १२ वर्षीय दिया पुनको पीडा पनि उस्तै छ । त्यसैमाथि नियमित धारा नआउँदा विद्यार्थीले झनै समस्या भोग्नु पर्छ । 

विद्यालयमा कुनै पनि कक्षाकोठामा पङ्खा छैन । यसका कारण विद्यार्थी चर्को गर्मीमा कष्टकर वातावरणमा पढ्न बाध्य छन् । केही दिनयता दाङमा अत्यधिक गर्मी बढेपछि विद्यार्थी किताबसँगै पानी बोकेर आउन थालेका छन् । कक्षाकोठाको भुइँ र टिनमा पानी हालेर केही बेर चिसो बनाएपछि मात्रै पढाइ सुरु हुने गरेको शिक्षकहरू बताउँछन् । 

उखरमाउलो गर्मीका कारण टिनको छानामुनि बसेर पढ्न निकै कठिन हुने गरेको शिक्षक र विद्यार्थीको गुनासो छ । गर्मीका कारण विद्यालयबाट घर फर्केका बालबालिका बिरामीसमेत पर्न थालेका घोराही–२, चाक्लीघाटकी अभिभावक रिखा वलीले बताए । ज्वरो आउने, टाउको दुख्ने समस्या देखा पर्न थालेको उनको भनाइ थियो ।  

विद्यालयका प्रधानाध्यापक दीपकुमार चौधरीका अनुसार विद्यालयमा ७५ जना विद्यार्थी अध्ययनरत छन् । सीमित स्रोतसाधनका कारण कक्षाकोठामा पङ्खा व्यवस्था गर्न नसकिएको उनको भनाइ छ । प्रधानाध्यापक चौधरीले भन्नुभयो, “गर्मी अत्यधिक बढेको छ, विद्यार्थीलाई सहज वातावरणमा पढाउन चाहे पनि आवश्यक पूर्वाधारको अभाव छ ।” पूर्वाधार अभावबिच पनि विद्यालयले शैक्षिक क्षेत्रमा भने उल्लेखनीय सफलता हासिल गर्दै आएको छ । प्रधानाध्यापक चौधरीले घोराही उपमहानगरपालिकाभित्र सञ्चालन हुने आधारभूत तहको परीक्षामा विद्यालय नगरस्तरमै प्रथम हुँदै आएको दाबी गरे। 

घोराही उपमहानगरपालिकाका प्रवक्ता तथा सामाजिक विकास महाशाखाका प्रमुख राममणि पाण्डेयले अत्यधिक गर्मीका कारण विद्यार्थीको स्वास्थ्य अवस्थालाई हेरेर उपमहानगरपालिका अन्तर्गतका सम्पूर्ण विद्यालयमा यही सातादेखि स्थानीय बिदा दिने तयारी गरिएको बताए ।