Ntc summer Offer
Khabar Dabali ७ असार २०८१ बिहीबार | 20th June, 2024 Thu
NIMB

हैजा कसरी लाग्छ ? यी लक्षण देखिए सावधानी अपनाउनु पर्छ

डा. शेरबहादुर पुन
डा. शेरबहादुर पुन

काठमाडाैं । हाल उखरमाउलो गर्मीसँगै पिउने पानीको माग पनि ह्वात्तै बढेको छ । बजारमा उपलब्ध पिउने पानी सबै सफा र सुरक्षित नहुन पनि सक्छ । विगत केही वर्षयता विशेषगरी गर्मी बढ्दै जाँदा पिउने पानीको परीक्षणबाट फेकल कोलिफोर्म (दिसा मिसिएको) देखिने गरेको जानकारी सार्वजनिक हुँदै आइरहेको छ ।

विभिन्न संक्रमण नै झाडापखालाका कारक हुन् । यी संक्रमणहरुमध्ये हैजा सबैभन्दा संवेदनशील र कडा मानिन्छ । छिमेकी देश भारतमा हैजा देखिसकेको अवस्थामा अनि दुई देशबीचको खुल्ला र विना स्वास्थ्य परीक्षणको सहज आवतजावतले हैजाको जोखिम बढेको देखिन्छ । काठमाडौंमा पनि एक हप्तायता हैजाको जस्तै लक्षणसहितको झाडापखालाका बिरामी ह्वात्तै बढेको देखिन्छ । काठमाडौंमा वर्षेनीजसो हैजा देखिंदै आइरहेको अवस्थामा आगामी दिनमा हैजा ढिलो चाँडो नदेखिए भन्न सकिंदैन ।

हैजाका अधिकांश संक्रमितमा लक्षण कडा नहुन सक्छ । तसर्थ समुदायमा हैजा देखिसकेको रहेछ भने पनि परीक्षणको दायरामा आउने सम्भावना कम हुनेछ । तर ती संक्रमितहरुले आफू संक्रमण भएको एकदेखि १० दिनसम्म दिसा मार्फत हैजाको ब्याक्टेरिया फ्याँकिरहेको हुन्छ । यदि व्यवस्थित चर्पी नरहेको वा संक्रमितले आफ्नो हात राम्रोसँग साबुन पानीले नधोइदिंदा हैजा फैलिने अवस्था सिर्जना हुन्छ ।

१० मध्ये एक संक्रमितमा हैजाले कडा रुप लिन्छ । तुरुन्त उपचार नपाए बिरामीको केही घण्टामा मृत्यु समेत हुनसक्छ । नेपालमा विशेषगरी सहरबाहिर हैजा फैलिंदा बिरामीको मृत्यु हुने गरेको विगतका तथ्यांकहरुले देखाउँछन् । तर काठमाडौंमा भने धेरै अस्पताल/क्लिनिकको सहज पहुँचले तुलनात्मक रुपमा मानवीय क्षति कम भएको देखिन्छ । यसबाट पनि समयमा उपचार पाए हैजाबाट हुने मृत्युलाई धेरै कम गर्न सकिने देखिन्छ । तसर्थ हैजाको लक्षण शंका लागे तुरुन्त परीक्षण गर्ने र पुष्टि भएमा उपचार गर्न सहज हुनेछ ।

संक्रमण भएको केही घण्टादेखि पाँच दिनसम्ममा हैजाको लक्षण देखिन सक्छ । चौलानी (चामलको माड जस्तो) पानी जस्तो पखाला लाग्नु, बान्ता हुनु र मांसपेशीका (विशेषगरी खुट्टाको) बौडिनु हैजाका मुख्य लक्षण हुन् । संक्रमित व्यक्तिको दिसा मिसिएको पानी वा खानेकुरा मार्फत यो अर्को व्यक्तिमा फैलिने गर्छ । पछिल्लो पटक काठमाडौंमा देखिएको हैजा संक्रमित बिरामीले साधेको चाउचाउ खाँदा बिरामी परेका थिए जसमध्ये एकजना (दुईमध्ये) केही समय अचेत समेत भएका थिए । अहिले बजारमा ‘स्ट्रिट फुड’ व्यापक देखिन्छ र हैजाको जोखिम न्यूनीकरण गर्न अनुगमन अति आवश्यकता देखिन्छ ।

त्यस्तै हाल जारको पनि व्यापक उपभोग गर्ने भएकाले सोको अनुगमन पनि हुन आवश्यक देखिन्छ । यो लेखकले सन् २०१५ मा पहिलो पटक जारको पानीबाट हैजा फैलिएको भन्दा धेरैले विश्वास गरेका थिएनन् तर पछि यसको पुष्टि भएको थियो ।

समग्रमा, बढ्दो गर्मीसँगै हैजाको जोखिम पनि बढ्दै गइरहेको छ । तर खानेकुरा, पानी र व्यक्तिगत सरसफाइमा ध्यान दिन सक्ने हैजाको फैलावटलाई रोक्न धेरै हदसम्म मद्दत मिल्नेछ । सम्बन्धित निकायले पनि अनुगमनलाई नियमित र कडाइ गर्न आवश्यक देखिन्छ भने परीक्षणको सहजता पनि हुन अति जरुरी देखिन्छ । के तपाईंलाई चौलानी पानी जस्तो दिसा र बान्ता तारन्तार भइरहेको छ ? त्यो हैजा पनि हुनसक्छ है ।

Khabardabali Desk–MB

यो नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार संस्था हो । हामी तपाईहरुमा देशविदेशका समाचार र विचार पस्कने गर्छौ । तपाईको आलोचनात्मक सुझाव हाम्रा लागी सधै ग्रह्य छ । हामीलाई पछ्याउनुभएकोमा धन्यवाद । हामीबाट थप पढ्न तल क्लिक गर्नुहोस् ।

अवैध लागूऔषधसहित चार स्थानमा पाँच जना पक्राउ

काठमाडौं । काठमाडौंकाे चन्द्रागिरी नगरपालिका-२ नागढुङ्गाबाट नियन्त्रित लागूऔषध डाइजेपाम ६ सय एम्पुल, फेनारगन ६ सय एम्पुल, नोफिन ६ सय एम्पुल र नाईट्राभ...

झापामा ९ जना जुवाडे पक्राउ

झापा । झापाको शिवसताक्षी नगरपालिका(९ दुधेबाट ९ जना जुवाडे पक्राउ परेका छन् । शिवसताक्षी -११ बस्ने दिलिप तामाङ समेत ९ जनालाई मंगलबार राति प्रहरीले पक्र...

खाडाँचक्रका प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत र लेखा अधिकृतले दिए राजीनामा

सुर्खेत । कालीकोटको खाँडाचक्र नगरपालिकाका निमित्त प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत प्रवलजंग शाही र लेखा अधिकृत धिरबहादुर शाहीले आफ्नो जिम्मेवारीबाट राजीनामा दि...

महासेनानी दिरेन्द्रकुमार मल्ल बर्खास्त

काठमाडौं । नेपाली सेनाका महासेनानी दिरेन्द्रकुमार मल्ल बर्खास्तमा परेका छन् । समरी सैनिक जनरल अदालतले मल्ललाई मंगलबार बर्खास्त गरेको हो । नेपाली से...

गुल्मीदरबार गाउँपालिकाकाे ‘खेतदेखि पेटसम्म, गोठदेखि ओठसम्म’ कार्यक्रम

गुल्मी । गुल्मीको गुल्मीदरबार गाउँपालिकाले सल्लाका रुख विस्थापित गर्ने योजना ल्याएको छ । बुधबार गाउँ सभामा आगामी आर्थिक वर्ष २०८१/८२ को नीति तथा का...

७२ जिल्लामा डेंगु फैलिँदा काठमाडौंमा सबैभन्दा बढी

काठमाडौं । हिजोआज काठमाडौं उपत्यका र देशका धेरै जिल्लामा डेंगुको संक्रमण बढ्दै गइरहेको छ । सन् २०२४ को सुरू अर्थात गत पुसको मध्यदेखि जुन महिनाको दो...

प्रतिनिधिसभा बैठक १५ मिनेट पछि बस्नेगरी स्थगित

१५ मिनेटपछि बस्ने बैठकमा सम्बन्धित मन्त्रीहरूले छलफलमा उठेका विषयमाथि जवाफ दिने

अश्विन दानीको नेतृत्वमा नागरिक पत्रकार समाजको केन्द्रिय तदर्थ कमिटी गठन

काठमाडौँ । अश्विन दानीको नेतृत्वमा नागरिक उन्मुक्ति पार्टीको भातृ संगठन ‘नागरिक पत्रकार समाज’ गठन भएको छ ।  दानीको संयोजकत्वमा ३१ सदस्यीय तदर्थ कमि...

दुधको भुक्तानी दिन माग गर्दै विरोधमा उत्रेका किसानमाथि प्रहरी दमन

काठमाडौं । दुधको भुक्तानी दिन माग गर्दै नेपाल दुग्ध विकास संस्थान (डीडीसी) को केन्द्रीय कार्यालय घेराउ गर्न पुगेका दुग्ध किसानहरूलाई प्रहरीले धरपकड गर...

मेनपावरको आडमा गुण्डागर्दी, न्याय माग्न पुगेका पीडितलाई महेश बस्नेतको टोलीले गरे रामधुलाई

काठमाडौं । नेपाली कांग्रेस निकट नेपाल लोकतान्त्रिक वैदेशिक रोजगार व्यवसायी एशोसियसनका महासचिव हुँ भन्दै अलाइन्स ह्युमन रिसोर्सका सञ्चालक महेश कुमार बस...

अरु धेरै
Vianet Nepal Internet
world Link Nepal
Right Path
Alphabet Education Consultancy

प्रतिकृया लेख्नुहोस्:

Salt Trending Alphabet Education Consultancy Pioneer Software Technologies