Khabar Dabali Logo
  August 9, Sun

‘प्रचण्ड ‘किङ्ग मेकर’ बन्ने अवस्था तयार हुँदैछ’

काठमाडाैं । पार्टी एकता भएको लामो समयपछि सत्तारुढ दल नेकपाको केन्द्रिय समिति बैठक माघ १५ गते बस्दै छ । पार्टी एकतापछिको पहिलो केन्द्रिय समिति बैठक भएकोले धेरैले यस बैठकलाई महत्वकासाथ हेरेका छन् ।

पहिले त यो बैठक अध्यक्ष प्रचण्डको अध्यक्षतामा बस्दै छ । विधानअनुसार दुई अध्यक्षात्मक प्रणाली रहेको नेकपा मंसिरको अन्तिम साता बसेको सचिवालय बैठकले अध्यक्ष ओलीलाई पाँच बर्ष सरकार चलाउने जिम्मा दिएको थियो भने अध्यक्ष प्रचण्डलाई पार्टी संचालन गर्ने जिम्मा दिएको थियो । जिम्मेवारी दिए लगत्तै अध्यक्ष प्रचण्डले पार्टी कार्यालय धुमबाराहीमा स्थायी कमिटी बैठक राखि पुष २३ गते केन्द्रिय कमिटि बैठक बोलाउने निर्णय गराएका थिए । यसबिचमा राष्ट्रियसभा निर्वाचन र सभामुखको निर्वाचनको कार्यतालिका रहेकोले बैठक माघ १५ गतेलाई सारिएको थियो ।

अर्को नेकपाभित्र अहिले समिकरण फेरिएको छ । नवौं महाधिवेशनमा केपी ओलीलाई अध्यक्ष बनाउन महत्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गरेका नेता बामदेव गौतम प्रचण्डसँग मिलेर आफ्नो अभिष्ट पुरा गर्ने रणनीतिमा छन् । ओलीबाट चिडिएका बरिष्ठ नेता एवं पूर्वप्रधानमन्त्रीद्वय माधब कुमार नेपाल र झलनाथ खनालसमेत प्रचण्डसँग मिलेर ओलीलाई चुनौति दिएका छन् । ओलीलाई साइजमा ल्याउने प्रपञ्चकोरुपमा हेरिएको भैंसेपाटी समिकरणले प्रधानमन्त्री ओली नराम्रोसँग झस्किएका छन् । भैंसेपाटी समिकरणपछि ओली अहिले नेकपाभित्र सबै तहका कमिटीमा अल्पमतमा परेका छन् ।

यो समिकरण कायम रहे आफ्नो राजनीति भविष्य समाप्त हुने त्रासमा रहेका ओली झलनाथ खनाललाई फकाउने र बामदेवलाई गलाउने रणनीतिमा भित्र–भित्र गोटि चालिरहेको हुनसक्ने राजनीति विश्लेषकहरुले टिप्पणी गर्न थालेका छन् । नेकपाभित्र उत्पन्न शक्ति संघर्ष, भैंसेपाटी समिकरणले प्रचण्ड–ओलीको राजनीतिक भविष्यमाथि पार्न सक्ने प्रभावबारे बाम विश्लेषक श्याम श्रेष्ठसँग खबर डबलीको तर्फबाट गणेश पाण्डेले कुराकानी गरेको सम्पादीत अंश :

पछिल्लो समय नेकपा अध्यक्षद्वय ओली र प्रचण्डबीच शक्ति संघर्ष बढ्दै गएको देखिन्छ, तपाईले नेकपाभित्रको शक्ति संघर्षलाई कसरी हेर्नुभएको छ ?

विगतको स्वभाव र चरित्र हेर्दा नेकपाभित्र नेताहरुको शक्ति संघर्ष हरेक पार्टीमा स्वभाविक ढंगले हुने शक्ति संघर्षकै एउटा कडि हो । जुन संघर्ष अन्य पार्टीभित्र पनि छ । बाहिरी सतहमा जतिसुकै नीति र सिद्धान्तको कुरा गरेपनि पार्टीभित्र नेताहरुबीच पद र प्रतिष्ठाको लागि मरिमेट्छन् । नेकपामा भित्रको संघर्ष पनि शक्ति र पदको लागि नै हानाथाप भइरहेको छ ।

तपाईले नेकपाभित्रको शक्ति संघर्षलाई नेताहरुको चरित्रको हिसाबले स्वभाविक भन्नुभएको छ । नेकपा केन्द्रदेखि गाउँतहसम्म, जनवर्गिय संगठनदेखि प्रवाससम्म तिव्र गतिमा एकताको प्रकृया अगाडि बढिरहेको छ । त्यसो भए पार्टी एकिकरण बहिर देखाउने प्रपञ्च मात्रै हो त ?

नेकपाभित्र जुन स्वार्थ बोकेर दुई पार्टी एकीकरण भयो त्यो शुरुवाती चरणमा एकताबद्ध थियो तर, अहिले त्यस्तो अवस्थामा छैन् । पार्टीभित्र ‘ड्रगव्याक’ वैचारिक, सैद्धान्तिक, रणनीतिक र कार्यनीति हिसाबले कसरी अगाडि बढ्नेभन्दा पनि तत्कालिन राजनीतिक फाइदा उठाउने हिसाबले मात्रै गतिविधि भए । भागबन्डा मिल्यो सम्झौता भयो । एकता हुँदा टुपी एकठाउँमा मिलेको जस्तो भयो तर टाउको, शरिर, खुट्टा मिल्न बाँकी रह्यो । त्यो नमिल्दाको प्रतिफल हो पछिल्लो समिकरण । नेकपा मात्रै नभनौं हरेक पार्टीमा तीन–तीन वटा गुट छन् । नेकपाभित्र पनि पूर्वएमालेमा तीनवटा गुट छ । पूर्वमाओवादीमा तीनवटा छन् । त्यसकारण नेकपा पार्टी नभइ गुटहरुको घर जस्तो भएको छ । नीति, विचार र सिद्धान्त भन्दापनि गुट ज्यादा भएको देखिन्छ ।

त्यसो भए पार्टी एकता आवश्यकता थियो कि तत्कालिन अवस्थाको बाध्यात्मक परिस्थितिको उपज हो ?

चुनाव जित्ने बाध्यात्मक परिस्थितिको उपजको रुपमा नेकपा जन्मेको हो । त्यतिबेला नीति, सिद्धान्तभन्दा पनि चुनावी परिणाम आफ्नो पक्षमा पार्ने र बाँकी समय दुवैजनाले मिलेर खाने भागबण्डाको संस्कृति प्रचण्ड र ओलीमा विकसित भएको थियो । यी दुवैको स्वार्थ पुर्तिको आश्यकताको कारणले पार्टी एकता भएको हो ।

वामदेव निवास भैंसेपाटीमा भएको प्रचण्ड, झलनाथ र माधव नेपालसहितको समिकरणलाई लिएर प्रधानमन्त्री ओलीले आफुविरुद्धको रचिएको षड्यन्त्रको रुपमा असन्तुष्ट पोखेका छन् । वास्तबमा यो समिकरण ओलीलाई दवाव दिनमात्र हो या ओलीले भनेजस्तै रचिएको कुनै षड्यन्त्र हो ?

जब स्थानीय तहको चुनावको परिणाम सार्वजनिक भयो ओली र प्रचण्डलाई आफ्नो शक्तिको महसुस भयो । दुई पार्टीबीच एकता भयो भने धेरै कुराको बाजी मार्न सकिन्छ भन्ने भयो । सबै कुरालाई बिर्सिएर पार्टी एकता गरेको हो । उनीहरुले सोंचेको जस्तो परिणाम पनि हात पारे तर फाइदाको राजनीति प्रचण्डले साेंचे जस्तो भएन । त्यस्तै पीडा र कुण्ठा बामदेव, माधब र झलनाथलाई पनि थियो । उपयुक्त मौकाको पर्खाइमा पूर्वएमालेका ओली इतरका नेताहरु र पूर्वमाओवादी समूह थिए । त्यहि मौकाको फाइदा उठाउने कडिको रुपमा प्रचण्डले भैंसेपाटी समिकरणलाई मज्जाले उपयोग गरे । ओली इतरका पूर्वएमालेका नेताहरुलाई पनि यसबाट ठुलै राहत महशुस भएको छ ।

२०५४ सालमा पार्टी फुटेपछि कमजोर देखिएका वामदेव गौतम नेकपामा एकाएक शक्तिशाली देखिएका छन् । नेकपाको शक्तिशाली विभाग मानिएको संगठन विभागसमेत हात पार्न सफल भए । उनलाई उपाध्यक्ष बनाउने गरी विधाननै संशोधन गराउन दवाव दिइरहेका छन् । नेकपाभित्र गौतम शक्तिशाली बन्दै गएको हुन् त ?

बामदेवको कुनै राजनीतिक एजेण्डा छैन् । यो एजेण्डा उनी कुनै शक्तिमा पुग्ने एजेण्डा हो । उनको जसले साथ दियो उसँग मिल्ने एजेण्डा हो । अहिले प्रचण्डको साथ पाएकोले प्रचण्डसँग मिल्न गएको हो । प्रचण्डकै साथ लिएर केपीसँग लडेका हुन् । केपी विरुद्धको लडाइँ सफल भयो । त्यसको लाभ बामदेवले लिन्छन् । त्यसकारण उनको एजेण्डा शक्तिको एजेण्डा हुन् ।

कतिपयले पूर्वएमालेको साथ लिएर अध्यक्ष प्रचण्डले केपी ओलीमाथि काउन्टर एट्याक गरे भन्ने गरेका छन् । यदि त्यसै हो भने ओलीले पूर्वएमालेलाई एकताबद्ध बनाएर पूर्वएमालेको गुट बनाए भने प्रचण्डको भविष्य के होला ?

नेकपामा प्रचण्डको राजनीतिक भविष्य के होला भन्ने विषयमा अब बस्ने केन्द्रीय समितिको बैठकले निर्धारण गर्छ । अहिलेको स्थितिमा नेकपामा प्रचण्डसँग स्पष्ट बहुमत रहेको छ । पूर्वएमालेबाट बामदेव, माधव र झलनाथको साथ रहेको छ । अहिले केन्द्रीय समिति, स्थायी समिति र सचिवालयमासमेत प्रचण्डसँग बहुमत रहेको स्पष्ट देखिन्छ । यहि समिकरणले अग्नि सापकोटा सभामुख बन्न सफल भएका हुन् । प्रचण्डको एउटा विशेषता के हो भने जोसँग पनि एकता गर्न सक्ने, जोसँग पनि मिल्न सक्ने खुबी देखिन्छ । त्यो खुबी उनले राम्रैसँग प्रयोग गरेको देखिन्छ । त्यहि कारणले ओली उनीसँग झस्केका छन् ।

ओलीको विगतको गतिविधि निहाल्ने हो भने उनी गुट बनाउन र भत्काउन माहिर नेताको रुपमा चिनिन्छन् । कतिपयले त उनलाई आफ्नो आलोचना सुन्न नसक्ने इखालु नेताकोरुपमा चित्रण गरेका छन् । यदि उनले प्रचण्डमाथि जवाफी फायर खोले भने प्रचण्डको राजनीति भविष्य के होला ?

प्रचण्डले भैंसेपार्टी समिकरण जोगाइराख्न सकेभने आगामि दिनमा नेकपामा ओलीको दबदबा समाप्त भएर जाने देखिन्छ । नेकपामा ओली अहिले अल्पमतमा रहेका छन् । तर, यसो भन्दैमा प्रचण्डलाई फाइदा पुग्छ भन्ने छैन । नेकपामा माधब नेपालसँग पहिल्यैदेखि नै बलियो गुट छ । त्यो गुट जता मिल्यो उतै पल्लाभारी हुन्छ । राजनीतिमा असम्भव केहि छैन । आज प्रचण्डसँग मिल्न सक्ने गुट भोली ओलीसँग साँठगाँठ नगर्लान भन्ने हुँदैनन् ।

त्यसैले नेकपामा अहिलेको अवस्था हेर्ने हो सबैसँग सबै झस्किएको छ । अप्ठ्यारो सबैलाई पर्न सक्छ । ओली पनि योजनाकार नेता हो । चुपलागेर बस्ने नेता पनि होइन र कमजोर नेता पनि होइन । नेकपाभित्रको समिकरण कसरी अगाडि बढ्छ भन्ने सवालमा आगामी केन्द्रीय समिति बैठकसम्म पर्खिनुपर्ने हुन्छ । केन्द्रीय समिति बैठकमा कस्तो समिकरण बन्छ, त्यसले प्रचण्ड र ओलीको शक्ति निर्धारण गर्छ । अहिलेको समिकरण स्थायी रुपले कायम रह्यो भने नेकपामा प्रचण्ड किङ्ग मेकरको रुपमा उदयीमान हुन्छन् ।

अन्त्यमा, नेकपाभित्र पूर्वमाओवादीविरुद्ध विभिन्न कोणबाट घेराबन्दी भइरहेको पूर्वमाओवादी नेताहरुको बुझाइ रहेको छ । अग्नि सापकोटालाई सभामुख नबनाउन सडक आन्दोलनदेखि राष्ट्रपतिकोमा डेलिगेसन जानेसम्म काम भइरहेको छ । यसलाई तपाईले कसरी लिनु भएको छ ?

सडक अहिले एजेण्डाबिहिन मानिसको रोटी सेकाउने ठाउँ भएको छ । जनजिविका, राष्ट्रियताको विषयमा आवाज उठाउन कोहि सडकमा आएका छैनन् । एक पक्ष कसरी पूर्वमाओवादीलाई सिध्याउन सकिन्छ भनेर विभिन्न छिद्र खोजिरहेको जस्तो देखिन्छ । तर, उठाउनु पर्ने एजेण्डा धेरै थियो । त्यो कसैले पनि उठाएका छैनन् । यो देशको लागि दुर्भाग्य हो ।

माघ १४ गते, २०७६ - १३:०३ मा प्रकाशित

यो नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार संस्था हो । हामी तपाईहरुमा देशविदेशका समाचार र विचार पस्कने गर्छौ । तपाईको आलोचनात्मक सुझाव हाम्रा लागी सधै ग्रह्य छ । हामीलाई पछ्याउनुभएकोमा धन्यवाद । हामीबाट थप पढ्न तल क्लिक गर्नुहोस् ।

नेपाल कसरी अपमानित हुँदै आयो ?

नेपाल कसरी अपमानित हुँदै आयो ?

नेपाल एकपछि अर्का घटनाबाट अपमानित हुँदै आएको छ । यो अपमान सत्तामा रहने शासकले आफ्नो सत्ता जोगाउन गरेका...   
पाकिस्तानमा ९८ जना सवार जहाज दुर्घटना

पाकिस्तानमा ९८ जना सवार जहाज दुर्घटना

काठमाडौं । पाकिस्तानको कराँची विमानस्थलनजिकै पाकिस्तान इन्टरनेशनल एइरलाइन्स (पीआईए)को यात्रुवाहक...   

थप २० जनामा कोरोना संक्रमण पुष्टि, संक्रमितको संख्या ५०७ पुग्यो

काठमाडौं । नेपालमा थप २० जनामा कोरोना भाइरस (कोभिड–१९)को संक्रमण पुष्टि भएको छ । शुक्रबार स्वास्थ्य...   

थप ९ जनामा कोरोना संक्रमण पुष्टि, संक्रमितको संख्या ४५३ पुग्यो

काठमाडौं । झापामा ८ सहित थप ९ जनामा कोरोना भाइरस (कोभिड-१९) संक्रमण पुष्टि भएको छ । स्वास्थ्य तथा जनसंख्या...   

कोरोना संक्रमितको संख्या डरलाग्दो बढेकाे भन्दै विश्व स्वास्थ्य संगठनले जनायाे चिन्ता

काठमाडाैं । विश्व स्वास्थ्य संगठनले कोरोनाभाइरसबाट संक्रमितको संख्या एकै दिन ठूलो संख्यामा भेटिएको...   

कर्णाली प्रदेशसभाको बैठक तयारी, मुख्यमन्त्रीसहित १६४ को स्वाब सङ्कलन गरियाे

काठमाडाैं । कर्णाली प्रदेशका मुख्यमन्त्री महेन्द्रबहादुर शाही, मन्त्रीहरु तथा प्रदेशसभा सदस्यसहित...   
उपत्यकाका सबै नाका शिल गर्न गृहमन्त्रालयको परिपत्र, काठमाडौं छिर्न कोरोना परिक्षण रिपोर्ट हुनुपर्ने

उपत्यकाका सबै नाका शिल गर्न गृहमन्त्रालयको परिपत्र, काठमाडौं छिर्न कोरोना परिक्षण रिपोर्ट हुनुपर्ने

काठमाडौं । गृह मन्त्रालयले काठमाडौं उपत्यकामा बढ्दो कोरोनाको जोखिमलाई मध्यनजर गर्दै उपत्यकाका सबै...   
चिनियाँ वैज्ञानिकको दाबी : भेटियो कोरोनाको औषधी, अब उपचार गर्न भ्याक्सिन नचाहिने

चिनियाँ वैज्ञानिकको दाबी : भेटियो कोरोनाको औषधी, अब उपचार गर्न भ्याक्सिन नचाहिने

काठमाडौं । कोरोना महामारीको प्रकोपका बीच चीनबाट एक सुखद खबर बाहिरिएको छ । चिनियाँ वैज्ञानिकहरुबाट...   
अमेरिकामा कोरोनाबाट धनीभन्दा गरिबहरुको मृत्यु बढि

अमेरिकामा कोरोनाबाट धनीभन्दा गरिबहरुको मृत्यु बढि

काठमाडौं । अमेरिकामा कोरोना संक्रमणको असर आय, नस्ल र उमेरको आधारमा भएको देखिएको छ । संक्रमित तथा संक्रमणबाट...   

क्वारेन्टिनको सुरक्षाकाे जिम्मा नेपाली सेनालाई

जुम्ला । जुम्लाको सदरमुकाम खलङ्गास्थित कर्णाली प्राविधिक शिक्षालयमा निर्माण गरिएको जिल्लास्तरीय...   
अरु धेरै

प्रतिकृया लेख्नुहोस्:

अन्य समाचारहरु:
Top